Qo’shni haqida maqollar yaqin yashaydigan insonlarning ko’magi, muomalasi va o’zaro hurmatini eslatadi. Ularni qo’shnichilik mavzusidagi inshoda, darsda yoki kundalik suhbatda ishlatish mumkin; quyida har bir maqolning sodda ma’nosi berilgan.
Qo’shni haqida maqollar
| № | Maqol | Ma’nosi |
|---|---|---|
| 1 | Yomon qo’shni yovdan yomon. | Yaqin yashaydigan odam bilan kelishmovchilik kundalik hayotni qiyinlashtirishi mumkin. |
| 2 | Yon qo’shni — jon qo’shni. | Yoningizda yashaydigan qo’shni kerak paytda tez yordam bera oladi. |
| 3 | Qo’shni qo’shnidan erta turishni o’rganar. | Yaqin yashaydiganlar bir-birining odatidan ibrat oladi. |
| 4 | Qo’shnida pishar, Bizga ham tushar. | Qo’shnilar o’zaro ulashib, bir-birini xursand qilishi mumkin. |
| 5 | Yaxshi qo’shni uzoq qarindoshdan yaxshi. | Yaqin atrofdagi inoq inson ba’zan uzoqda yashaydigan qarindoshdan tezroq ko’maklashadi. |
| 6 | Yaxshi hamsoya guldir, Yomon hamsoya cho’ldir. | Yaxshi qo’shni bilan yashash yoqimli, noahil qo’shnichilik esa ko’ngilni xira qiladi. |
| 7 | Hovli olma, qo’shni ol. | Uy tanlayotganda faqat hovliga emas, yon-atrofdagi odamlar bilan munosabatga ham e’tibor berish kerak. |
| 8 | Qo’shni oshi — qo’shniga qarz. | Qo’shnidan olingan yaxshilikka yaxshilik bilan javob berish odobli ish. |
| 9 | Qorong’ida qichqirsang, Hamsoyang tovush berar. | Qiyin vaziyatda yaqin qo’shni yordamga kelishi mumkin. |
| 10 | Qo’shning yomon bo’lsa, yomonlik kelar, Qo’shning yaxshi bo’lsa — omonlik. | Qo’shnilar o’rtasidagi ahillik osoyishta yashashga yordam beradi. |
| 11 | Qo’shni keldi — ko’mak keldi, Et keldi — suyak keldi. | Qo’shnining kelishi ko’mak va suhbatga yo’l ochishi mumkin. |
| 12 | Qo’shnining minnatli oshidan Chumchuqning soyasi afzal. | Yaxshilik qilganda uni yuzga solmaslik kerak; minnat bilan berilgan narsa ko’ngilni og’ritadi. |
| 13 | Yaxshi qo’shni — ota-ona, Yomon qo’shni — boshga balo. | Mehribon qo’shnining ko’magi katta, kelishmovchilik esa tashvish keltirishi mumkin. |
| 14 | Qo’shnining oshi — totli. | Qo’shni bilan baham ko’rilgan taomning qadri mehr va samimiyat bilan ortadi. |
Eng mashhur maqollarning ma’nosi
Yon qo’shni — jon qo’shni.
Bu maqol yoningizda yashaydigan odamning ko’magi yaqin va tez bo’lishini anglatadi. Qo’shnilar bir-birining holidan xabar olsa, oddiy yumush ham yengillashadi.
Masalan, oilada kutilmagan yumush chiqib qolsa, yon qo’shni bir oz yordam berishi mumkin. Buning uchun avvaldan iliq salomlashish va hurmat bilan muomala qilishning o’zi kifoya.
Hovli olma, qo’shni ol.
Maqol uy tanlashda uning o’zi bilangina cheklanmay, qo’shnichilik muhitini ham o’ylash kerakligini bildiradi. O’zaro hurmat bo’lsa, hovlidagi kundalik hayot ham osoyishta kechadi.
Masalan, yangi uyga ko’chgan oila qo’shnilar bilan tanishib, salom-alikni yo’lga qo’yadi. Bu oddiy odat keyingi suhbat va ko’makka zamin yaratadi.
Qorong’ida qichqirsang, Hamsoyang tovush berar.
Bu yerda qorong’i so’zi qiyin yoki tashvishli paytni anglatadi. Yaqin qo’shni shunday vaziyatda hol so’rab, imkoniga qarab yordam berishi mumkin.
Masalan, mahallada biror oilaning yumushi ko’payib qolsa, qo’shnilar holidan xabar olib, qo’lidan kelgancha ko’maklashadi. Yordamni minnat qilmay berish esa mehrni mustahkamlaydi.
Yaxshi hamsoya guldir, Yomon hamsoya cho’ldir.
Gul va cho’l qiyosi yaxshi qo’shnichilik bilan noxush munosabat orasidagi farqni ko’rsatadi. Bir-birini hurmat qilgan qo’shnilar uchun kundalik hayot yoqimliroq kechadi.
Masalan, hovlida shovqin yoki boshqa noqulaylik bo’lsa, qo’shnilar buni muloyim gaplashib hal qilishi mumkin. Tinch suhbat tushunmovchilikning kattalashishiga yo’l qo’ymaydi.
Bolalar uchun qisqa maqollar
- Avliyo ham qo’shnisini qo’llar.
- Qo’shningga yomonlik sog’inma.
- Qo’shnisi yaxshi qarimas.
- Qo’shnining oshi — totli.
- Bo’ri hamsoyasiga ola qaramas.
- Bir qizga yetti qo’shni — ota-ona.
Ko’p beriladigan savollar
Qo’shnichilik haqida inshoga qaysi maqollar mos keladi?
“Yon qo’shni — jon qo’shni” va “Yaxshi qo’shni uzoq qarindoshdan yaxshi” maqollari mavzuga mos keladi. Ularni insho ichida ishlatsangiz, ma’nosini o’z so’zlaringiz bilan izohlab bering.
“Hovli olma, qo’shni ol” maqolini bolaga qanday tushuntirish mumkin?
Uy tanlashda hovlining o’zi emas, yoningizda yashaydigan odamlar bilan munosabat ham ahamiyatli ekanini ayting. Masalan, hurmat bilan salomlashadigan va kerak paytida yordam beradigan qo’shnilar bilan yashash qulay.
“Qo’shnining minnatli oshidan Chumchuqning soyasi afzal” nimani anglatadi?
Bu maqol minnat qilib berilgan yaxshilik odamga yoqmasligini anglatadi. Bolaga biror narsani ulashganda, uni keyin yuzga solmaslik kerakligini oddiy misol bilan tushuntirish mumkin.