Artikllar bo’yicha bu testda 20 ta savol bor: ular maktab o’quvchilari va ingliz tili asoslarini takrorlamoqchi bo’lgan kattalar uchun mos. Har bir savolda bitta javobni tanlang, so’ng pastdagi kalit va izohlar orqali o’zingizni tekshiring. Gapning ma’nosiga ham e’tibor bering: artikl tanlashda faqat so’zning birinchi harfi yetarli emas.
Artikllar bo’yicha test savollari
Dastlabki savollar sodda qo’llanishlarga oid. Bo’sh joyga mos variantni toping; «Artikl qo’yilmaydi» javobi o’sha joyni bo’sh qoldirish kerakligini bildiradi. Javoblaringizni daftarga harflar bilan yozib boring.
- Hali tilga olinmagan bitta qalam haqida gapiryapsiz. Bo’sh joyga nima qo’yiladi: «I have ___ pencil»?
A) a
B) an
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi - Malika qandaydir bitta olma yeyapti. «She is eating ___ apple» gapini to’ldiring.
A) a
B) an
C) Artikl qo’yilmaydi
D) the - Ikkinchi gapda avval aytilgan kitob nazarda tutilgan: «I bought a book. ___ book is interesting». Mos variantni toping.
A) A
B) An
C) The
D) Artikl qo’yilmaydi - Suv haqida umumiy fikr bildirilgan gapda qaysi variant kerak: «___ water is necessary for life»?
A) A
B) An
C) The
D) Artikl qo’yilmaydi - Biror universitet talabasi ilk bor tanishtirilmoqda: «He is ___ university student». Bo’sh joyni to’ldiring.
A) an
B) a
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi - «Biz bir soat kutdik» ma’nosidagi gapni to’ldiring: «We waited for ___ hour».
A) an
B) a
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi - Quyosh haqida aytilgan gapda qanday artikl kerak: «___ sun gives us light»?
A) A
B) An
C) Artikl qo’yilmaydi
D) The
O’rta daraja: umumiy va aniq ma’no
Endi otning nimani anglatayotganiga qarang. Gap barcha narsalar haqida umumiy aytilganmi yoki muayyan bir narsa ajratilganmi? Sifat qatnashgan birikmalarda esa artikldan keyin keladigan tovushni ham hisobga oling.
- Mushuklar haqida umumiy fikr aytilmoqda: «___ cats are animals». Qaysi variant mos?
A) A
B) The
C) Artikl qo’yilmaydi
D) An - Hali tilga olinmagan bitta kichik apelsin nazarda tutilgan: «She bought ___ small orange». Bo’sh joyga nima yoziladi?
A) a
B) an
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi - Shahar nomi oldidagi bo’sh joyni to’ldiring: «Malika lives in ___ Tashkent».
A) a
B) an
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi - «Bu sinfimizdagi eng baland bo’yli o’quvchi» ma’nosidagi gapda nima kerak: «This is ___ tallest student in our class»?
A) a
B) the
C) an
D) Artikl qo’yilmaydi - Bir kishi ilk bor «halol inson» deb ta’riflanmoqda: «He is ___ honest man». Mos artiklni tanlang.
A) a
B) the
C) an
D) Artikl qo’yilmaydi - Til nomi qatnashgan gapni to’ldiring: «We study ___ English at school».
A) a
B) an
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi - Yugurishda birinchi kelgan kishi nazarda tutilgan: «She was ___ first person to finish the race». Qaysi variant kerak?
A) a
B) an
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi
Murakkabroq savollar: birikma va talaffuz
Oxirgi savollarda tayyor birikmalar va talaffuzga diqqat qiling. Masalan, ot oldida boshqa so’z turgan bo’lsa, artiklni faqat otning o’ziga qarab tanlash xato javobga olib kelishi mumkin.
- Odatiy nonushta nazarda tutilgan gapni to’ldiring: «We have ___ breakfast at home».
A) Artikl qo’yilmaydi
B) a
C) an
D) the - «Biz bir xil kitobni tanladik» ma’nosidagi gapda qaysi variant kerak: «We chose ___ same book»?
A) a
B) the
C) an
D) Artikl qo’yilmaydi - Bitta sakkiz yoshli bola ilk bor tilga olinmoqda: «He is ___ eight-year-old boy». Bo’sh joyni to’ldiring.
A) a
B) the
C) an
D) Artikl qo’yilmaydi - Biror forma ilk bor tilga olinmoqda: «She is wearing ___ uniform». Mos javobni belgilang.
A) an
B) a
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi - Egalikni bildiruvchi «my» so’zidan oldin nima qo’yiladi: «This is ___ my bag»?
A) a
B) an
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi - «Qanday go’zal kun!» ma’nosidagi undov gapni to’ldiring: «What ___ beautiful day!»
A) a
B) an
C) the
D) Artikl qo’yilmaydi
To’g’ri javoblar
Avval barcha savollarni ishlab bo’ling. Keyin javoblaringizni tartib bilan solishtiring: har bir to’g’ri javob uchun bir ball yozing, xato tanlov yoniga esa sababini qisqa qayd eting.
- A) a. «Pencil» undosh tovush bilan boshlanadigan, ilk bor tilga olingan birlikdagi sanaladigan ot bo’lgani uchun «a» kerak.
- B) an. «Apple» unli tovush bilan boshlanadi va bu gapda bitta, hali aniqlashtirilmagan olmani bildiradi.
- C) The. Ikkinchi gapda yangi kitob emas, oldingi gapda aytilgan kitob nazarda tutilgani uchun «the» ishlatiladi.
- D) Artikl qo’yilmaydi. «Water» sanalmaydigan ot bo’lib, bu gapda suv haqida umumiy ma’no bildiryapti.
- B) a. «University» so’zining boshida unli harf tursa ham, talaffuzi undosh «y» tovushi bilan boshlanadi.
- A) an. «Hour» so’zidagi bosh «h» talaffuz qilinmaydi, shuning uchun so’z unli tovush bilan boshlanadi.
- D) The. Bu gapda barchaga ma’lum bo’lgan Quyosh nazarda tutilgani uchun «the» qo’yiladi.
- C) Artikl qo’yilmaydi. Ko’plikdagi «cats» so’zi muayyan mushuklarni emas, umuman mushuklarni bildirganida artiklsiz keladi.
- A) a. Artikl bevosita o’zidan keyingi «small» so’zining undosh tovushiga mos tanlanadi.
- D) Artikl qo’yilmaydi. «Tashkent» shahar nomi bo’lib, bu gapda uning oldidan artikl ishlatilmaydi.
- B) the. «Tallest» orttirma darajadagi sifat bo’lib, sinfdagi muayyan o’quvchini ajratib ko’rsatmoqda.
- C) an. «Honest» so’zining boshidagi «h» aytilmagani uchun undan oldin «an» keladi.
- D) Artikl qo’yilmaydi. «English» bu yerda til nomini bildiradi va artiklsiz ishlatiladi.
- C) the. «First» tartib soni bu gapda birinchi kelgan muayyan kishini bildirgani uchun «the» kerak.
- A) Artikl qo’yilmaydi. Oddiy ovqatlanish ma’nosidagi «have breakfast» birikmasida «breakfast» oldidan artikl qo’yilmaydi.
- B) the. «Bir xil» ma’nosini beradigan «the same» birikmasida «the» ishlatiladi.
- C) an. Artikldan keyingi «eight» unli tovush bilan boshlangani uchun butun birikma oldidan «an» qo’yiladi.
- B) a. «Uniform» talaffuzda undosh «y» tovushi bilan boshlangani sababli «a» tanlanadi.
- D) Artikl qo’yilmaydi. «My» otning kimga tegishli ekanini bildirib turgani uchun uning oldiga yana artikl qo’shilmaydi.
- A) a. Birlikdagi sanaladigan ot qatnashgan bu undov gapda «what a beautiful day» shakli ishlatiladi.
Natijangizni baholang
0–9 ta to’g’ri javob: asoslarni yana mashq qiling; avval birlikdagi sanaladigan otlar bilan «a» va «an» tanlashni mustahkamlang.
10–15 ta to’g’ri javob: asosiy qo’llanishlarni tushungansiz; xatolaringiz orasidan umumiy ma’no, aniq narsa va artiklsiz kelgan otlarni alohida ajrating.
16–20 ta to’g’ri javob: yaxshi natija; endi javobni tanlash bilan cheklanmay, uning sababini ham og’zaki tushuntirib ko’ring.
Artikllar bo’yicha xato qilgan har bir gapingizga o’xshash yangi misol tuzing: qoidani o’z gapingizda qo’llash uni eslab qolishga yordam beradi.
Ko’p beriladigan savollar
«A» va «an» tanlashda harfga qaraymanmi yoki tovushgami?
Tovushga qaraysiz: artikldan keyingi so’z qanday talaffuz qilinishi hal qiluvchi mezon. Shu sababli «a university», ammo «an hour» deyiladi. Yangi so’zni o’rganayotganda uning talaffuzini ham tekshiring.
Nega birinchi gapda «a book», keyingisida «the book» ishlatiladi?
Birinchi gap kitobni suhbatga olib kiradi, ikkinchisi esa o’sha kitobga qaytadi. Tinglovchi qaysi kitob nazarda tutilganini bilganida «the» mos keladi.
Artikl qo’yilmaydigan javoblarni qanday mashq qilaman?
Ularni alohida guruhlarga ajratib mashq qiling: umumiy ma’nodagi ko’plik otlar, sanalmaydigan otlar, til va shahar nomlari. Har bir guruh uchun sodda gap yozing. Keyin «my bag» va «have breakfast» kabi birikmalarni alohida takrorlang.