Ч ҳарфи тез айтишлар: 25 та тез айтиш

муаллиф:

Ч ҳарфи тез айтишлар ва ж товуши қатнашган жумлалар болага талаффузни машқ қилишга ёрдам беради. 4–10 ёшдаги болалар ота-онаси билан уларни аввал секин, кейин аста тезроқ айтиб, нутқни ўйин тарзида машқ қилиши мумкин.

Қуйидаги жумлалардаги Жўра, Жамил ва бошқа исмлар шунчаки ўйлаб топилган қаҳрамонларга тегишли. Ҳар бир сатрда ч ва ж товушлари кўп такрорланади, шу боис уни равон айтиш учун шошилмаслик керак.

Ч ҳарфи ва ж товуши учун тез айтишлар

  1. Жажжи Жамил жийда териб, чучвара пиширди, чинни чашкада чой ичди.
  2. Жўжа жажжи Жалолнинг жийдасини чертди, чинни чашкани четга сурди.
  3. Жажжи Жўра жийда жамлади, чинни чойнакни чайиб, чой дамлади.
  4. Жавлон жажжи жўжани жийда шохига чиқарди, чинни чашкани четга қўйди, чойнакни чайиб қўйди.
  5. Жамил жажжи жўжани жийда шохига чиқарди, чинни чашкачани чайиб, чойнакни чертди.
  6. Жажжи Жўра жийдани жомга жойлади, чинни чашка ва чойнакни чайиб қўйди.
  7. Жавоҳир жийда жомини жилға бўйига жойлади, чинни чашкачага чой қуйди.
  8. Жажжи Жамил жийдали жўжаларни чақирди, чучвара чайнаб, чинни чашкада чой ичди.
  9. Жасур жийда териб, жажжи жўжага чучвара берди, чинни чашкада чой ичди.
  10. Жажжи Жўра жийда жилдига жийда жойлаб, чинни чойнакча чизди.
  11. Жасмин жажжи жўжани жилға ёқасига етаклади, чинни чашка, чойнакча чизди.
  12. Жўра жажжи жўжага жийда берди, чинни чашкада чой ичди, чойнакча чизди.
  13. Жажжи Жамил жийда териб, жўжасига берди, чучвара пишириб, чинни чашкада чой ичди.
  14. Жавлон жийда жомини жажжи жўжаларга кўрсатди, чинни чашка, чойнакни чайиб қўйди.
  15. Жажжи Жўра жийдани жўжага берди, чучвара чайнади, чинни чашкада чой ичди.
  16. Жажжи Жўра жийда терди, чинни чойнакча чизди.
  17. Жажжи Жамил жўжани чақирди, чинни чашка, чойнакни чайди.
  18. Жажжи Жўжа жийда еди, чучвара чайнаб, чой ичди.

Энг қисқа тез айтишлар

  1. Жасур жажжи жўжани чақирди, чинни чашкага чой қуйди.
  2. Жажжи Жўра жийда жойлади, чинни чашка, чойнакча чизди.
  3. Жажжи Жамил жийдани жўжага берди, чинни чашкада чой ичди, чойнакни чайиб қўйди.
  4. Жажжи Жўжа жилға бўйида чучвара чайнади, чинни чашкада чой ичди.
  5. Жажжи Жўра жийда терди, чинни чойнакча чизди.
  6. Жажжи Жамил жўжани чақирди, чинни чашка, чойнакни чайди.
  7. Жажжи Жасур жийда терди, чучвара чайнади, чинни чашкада чой ичди.

Тез айтишларни қандай машқ қилиш керак

  1. Аввал жумлани бирга ўқинг. Бола маъносини тушунса, айтиш осонроқ кечади.
  2. Ч ва ж бор сўзларни ажратиб, уларни секин ва равшан талаффуз қилинг.
  3. Сўнг бутун сатрни шошмасдан айтинг. Товушлар чалкашса, тезликни оширманг.
  4. Жумла равон чиққач, уни яна бир оз тезроқ айтиб кўринг. Мусобақа қилиш шарт эмас.
  5. Навбат билан айтинг: ота-она бир сатрни ўқийди, бола уни такрорлайди ёки бошқа сатрни танлайди.

Ҳар куни узоқ машқ қилиш шарт эмас: бола қизиқиб турган пайтда бир неча сатрни такрорлашнинг ўзи кифоя. Товушларни равшан айтишга эътибор беринг, тезлик эса кейин келади.

Кўп бериладиган саволлар

Тез айтишни аввал секин айтиш керакми?

Ҳа, аввал секин айтиб, ҳар бир товушни аниқ талаффуз қилинг. Жумла равон чиқа бошлагач, тезликни оз-оздан оширинг.

Бола қайси жумладан бошлагани маъқул?

Қисқа тез айтишлардан бошлаш қулай. Бола осон айта олган сатрни такрорлаб, кейин узунроқ жумлаларни синаб кўриши мумкин.

Ч ва ж товушларини айтишда қийналса, нима қилиш керак?

Машқни ўйин тарзида, шоширмасдан давом эттиринг. Нутқ бўйича хавотирингиз бўлса, логопедга мурожаат қилинг.