Fizika 8-sinf test savollari elektr zaryadi, tok kuchi, kuchlanish va elektr zanjiriga oid bilimlaringizni tekshirishga yordam beradi. To’plam 8-sinf o’quvchilari uchun tuzilgan 20 ta savoldan iborat. Har bir savolda bitta javobni tanlang, so’ng ro’yxat oxiridagi javoblar bilan solishtiring.
Fizika 8-sinf test savollari
- Elektr toki deb nimaga aytiladi?
A) Jism zarralarining tartibsiz issiqlik harakatiga
B) Zaryadlangan zarralarning tartibli harakatiga
C) Jismning Yerga tortilishiga
D) Yorug’likning bir muhitdan boshqasiga o’tishiga - Elektr zaryadining birligi qanday ataladi?
A) Amper
B) Volt
C) Om
D) Kulon - Quyidagi materiallardan qaysi biri elektr tokini yaxshi o’tkazadi?
A) Mis
B) Quruq rezina
C) Shisha
D) Chinni - Ikkita musbat zaryad bir-biriga qanday ta’sir qiladi?
A) Bir-birini tortadi
B) Bir-biriga ta’sir qilmaydi
C) Bir-birini itaradi
D) Faqat tegib turganda tortishadi - Zanjirdagi tok kuchini o’lchash uchun ampermetr qanday ulanadi?
A) Tok kuchi o’lchanadigan qismga ketma-ket
B) Tok kuchi o’lchanadigan qismga parallel
C) Zanjirga ulanmasdan, sim yoniga qo’yiladi
D) Tok manbayiga simsiz yaqinlashtiriladi - Lampochkadagi kuchlanishni o’lchash uchun voltmetr qanday ulanadi?
A) Lampochka bilan ketma-ket
B) Faqat kalitning bitta uchiga
C) Lampochkaning ikki uchiga parallel
D) Zanjirdan uzilgan holda lampochka yoniga - Oddiy elektr zanjiridagi kalit ochilsa, lampochka nega o’chadi?
A) Lampochkaning qarshiligi yo’qoladi
B) Tok manbayining qutblari almashadi
C) Simlar elektr o’tkazmaydigan materialga aylanadi
D) Zanjir uzilib, undan tok o’tmay qoladi - Elektr qarshiligining birligini belgilang.
A) Vatt
B) Om
C) Amper
D) Joul - Tashqi zanjirda elektr tokining shartli yo’nalishi qanday qabul qilingan?
A) Manbaning manfiy qutbidan musbat qutbiga
B) Har doim pastdan yuqoriga
C) Manbaning musbat qutbidan manfiy qutbiga
D) Faqat simning qalin tomoniga qarab - Zanjir qismi uchun Om qonuni qaysi formula bilan ifodalanadi?
A) I = U / R
B) I = U · R
C) I = R / U
D) I = U + R - Qarshiligi 6 om bo’lgan o’tkazgichga 12 volt kuchlanish berildi. Undagi tok kuchi qancha?
A) 0,5 amper
B) 2 amper
C) 6 amper
D) 72 amper - Qarshiligi 4 om bo’lgan o’tkazgichdan 3 amper tok o’tmoqda. Uning uchlaridagi kuchlanishni toping.
A) 7 volt
B) 1 volt
C) 0,75 volt
D) 12 volt - O’tkazgich uchlaridagi kuchlanish 10 volt, tok kuchi esa 2 amper. O’tkazgich qarshiligi nimaga teng?
A) 20 om
B) 5 om
C) 12 om
D) 0,2 om - Qarshiliklari 2 om va 4 om bo’lgan ikkita rezistor ketma-ket ulandi. Umumiy qarshilik qancha bo’ladi?
A) 2 om
B) 8 om
C) 3 om
D) 6 om - Qarshiliklari 6 om va 3 om bo’lgan ikkita rezistor parallel ulandi. Umumiy qarshilikni aniqlang.
A) 9 om
B) 3 om
C) 2 om
D) 18 om - Ketma-ket ulangan ikki rezistorning birinchisidan 0,4 amper tok o’tmoqda. Ikkinchisidagi tok kuchi qanday bo’ladi?
A) 0,4 amper
B) 0,2 amper
C) 0,8 amper
D) 0 amper - Ikki lampochka 6 voltli manbaga parallel ulangan. Har bir lampochkaning uchlaridagi kuchlanish qancha?
A) Birinchisida 2 volt, ikkinchisida 4 volt
B) Har birida 3 volt
C) Har birida 12 volt
D) Har birida 6 volt - Uchlaridagi kuchlanish 6 volt bo’lgan qurilmadan 2 amper tok o’tmoqda. Uning elektr quvvati qancha?
A) 3 vatt
B) 12 vatt
C) 8 vatt
D) 4 vatt - Quvvati 10 vatt bo’lgan qurilma 30 soniya ishladi. Shu vaqtda elektr toki qancha ish bajaradi?
A) 300 joul
B) 3 joul
C) 40 joul
D) 20 joul - Rezistordan o’tayotgan tok kuchi 2 marta oshirildi. Qarshilik va vaqt o’zgarmasa, ajraladigan issiqlik miqdori qanday o’zgaradi?
A) 2 marta ortadi
B) 2 marta kamayadi
C) 4 marta ortadi
D) O’zgarmaydi
To’g’ri javoblar
- B) Zaryadlangan zarralarning tartibli harakati elektr toki deb ataladi, metallarda esa bu harakatni erkin elektronlar ta’minlaydi.
- D) Kulon elektr zaryadining birligi bo’lib, uni tok kuchining birligi bo’lgan amper bilan adashtirmaslik kerak.
- A) Misda erkin elektronlar borligi sababli u elektr tokini yaxshi o’tkazadi.
- C) Bir xil ishorali zaryadlar bir-birini itaradi, turli ishorali zaryadlar esa bir-birini tortadi.
- A) Ampermetr o’lchanadigan qismga ketma-ket ulanadi, chunki shu qismdan o’tayotgan tok asbobdan ham o’tishi kerak.
- C) Voltmetr lampochkaning ikki uchiga parallel ulanadi, chunki u shu ikki nuqta orasidagi kuchlanishni o’lchaydi.
- D) Kalit ochilganda zanjir uziladi va lampochkadan elektr toki o’tmay qoladi.
- B) Om elektr qarshiligining birligi bo’lib, qarshilik o’tkazgichning tok o’tishiga qarshilik ko’rsatishini ifodalaydi.
- C) Tashqi zanjirda tokning shartli yo’nalishi manbaning musbat qutbidan manfiy qutbiga qarab olinadi.
- A) Om qonuniga ko’ra, tok kuchini topish uchun kuchlanish qarshilikka bo’linadi: I = U / R.
- B) I = U / R formulaga qiymatlarni qo’ysak, 12 / 6 = 2 amper hosil bo’ladi.
- D) U = I · R formulasi bo’yicha kuchlanish 3 · 4 = 12 voltga teng.
- B) R = U / I formulasi yordamida qarshilikni hisoblaymiz: 10 / 2 = 5 om.
- D) Ketma-ket ulanishda qarshiliklar qo’shiladi, shuning uchun umumiy qarshilik 2 + 4 = 6 om bo’ladi.
- C) Ikkita parallel rezistor uchun R = R1 · R2 / (R1 + R2), demak, 6 · 3 / (6 + 3) = 2 om.
- A) Ketma-ket zanjirning barcha qismlaridan bir xil tok o’tgani uchun ikkinchi rezistordagi tok kuchi ham 0,4 amper bo’ladi.
- D) Parallel ulangan lampochkalarning uchlari manbaning bir xil ikki qutbiga ulangani sababli har biridagi kuchlanish 6 volt bo’ladi.
- B) Elektr quvvati P = U · I formula bilan topiladi, ya’ni 6 · 2 = 12 vatt.
- A) Tok bajargan ish A = P · t bo’yicha hisoblanadi: 10 · 30 = 300 joul.
- C) Q = I · I · R · t qonuniga ko’ra, tok kuchi ikki marta ortsa, uning kvadrati va ajraladigan issiqlik to’rt marta ortadi.
Testdan darsda va uyda qanday foydalanish mumkin?
Javoblaringizni alohida varaqqa yozing. Har bir hisoblash savoli yonida formulani ham qoldirsangiz, keyin xato sonlarni hisoblashda yoki formulani tanlashda yuz berganini ajrata olasiz.
- Darsda: avval har kim mustaqil ishlasin, keyin juftlikda tanlangan javoblarning sababini tushuntirsin; bahsli savolni formula yoki qoida bilan tekshiring.
- O’yinda: savollarni navbat bilan o’qing va javob tanlagan ishtirokchidan qisqa izoh so’rang; xato javob uchun kamsituvchi topshiriq bermang.
- Oilada: ota-ona savolni o’qib bersin, o’quvchi esa yechimini tushuntirsin; bilmagan joyini birga darslikdan qidiring.
Xavfsizlikni saqlang: bu topshiriqlarni qog’ozda yeching. Maishiy elektr tarmog’i, rozetka yoki ochiq simlarda tajriba o’tkazmang.
Natijangizni baholang
Har bir to’g’ri javob uchun bir ball bering. Bu natija rasmiy baho emas, qaysi mavzuga qaytish kerakligini ko’rsatadigan mashq mezonidir.
- 0–9 ta to’g’ri javob — asoslarni takrorlash kerak. Elektr zaryadi, o’lchov birliklari va asboblarning ulanishidan boshlang; keyin Om qonuniga oid sodda masalalarni yeching.
- 10–15 ta to’g’ri javob — tushunchalar shakllanmoqda. Xato chiqqan savollarni ajrating, ayniqsa ketma-ket va parallel ulanishdagi farqlarni chizma orqali tekshiring.
- 16–20 ta to’g’ri javob — bilimlaringiz mustahkam. Endi tanlagan javobingizni izohlashga harakat qiling va boshqa variantlar nega mos kelmasligini ayting.
Ko’p beriladigan savollar
Bu test 8-sinf fizikasining barcha mavzularini qamrab oladimi?
Yo’q, savollar elektr hodisalari va elektr zanjiriga qaratilgan. To’liq takrorlash uchun darsligingizdagi boshqa mavzularga oid topshiriqlarni ham bajaring.
Hisoblash savollarida kalkulyatordan foydalanish kerakmi?
Bu testdagi hisoblarni kalkulyatorsiz bajarish mumkin. Avval formulani yozing, keyin berilgan sonlarni qo’ying va javobning o’lchov birligini tekshiring.
Xato javobdan keyin aynan nimani takrorlagan ma’qul?
Xatoga tegishli qoida yoki formulani takrorlang. Masalan, parallel ulanish savolida adashsangiz, shoxobchalarni chizing va ularning uchlaridagi kuchlanishlarni solishtiring, so’ng savolni javoblarga qaramay qayta yeching.