Sabzavotlar haqida topishmoqlarni bolalar bilan uyda, yo’lda yoki dasturxon atrofida aytish mumkin. Avval javobni yashirib, topishga vaqt bering; quyidagi asosiy ro’yxatda 30 ta topishmoq, oxirida esa kichkintoylar uchun yana 6 ta yangi topishmoq bor.
Sabzavotlar haqida topishmoqlar
| Tartib | Topishmoq | Javob |
|---|---|---|
| 1 | Yer tagida cho’ziq gavda, Rangi zarg’aldoq, bargi tepada. |
Javobni ko’rishSabzi |
| 2 | Qat-qatigina po’sti bor, To’g’rasangiz, ko’zda yosh ham bor. |
Javobni ko’rishPiyoz |
| 3 | Yer ostida dumaloq yotar, Po’stida mayda ko’zchalari qator. |
Javobni ko’rishKartoshka |
| 4 | Dumaloq, qizil, ichi sersuv, Salatga qo’shsangiz, bo’lar mazali ta’m. |
Javobni ko’rishPomidor |
| 5 | Yashil, uzun, ichi suvga boy, Yozgi salatda ko’p uchraydi, hoy! |
Javobni ko’rishBodring |
| 6 | Yaproqlari bir-biriga o’ralgan, Dumaloq bosh bo’lib bog’langan. |
Javobni ko’rishKaram |
| 7 | Binafsha libos kiyganman, Uzunchoq bo’lib o’sganman. |
Javobni ko’rishBaqlajon |
| 8 | Ichim bo’sh, urug’im ko’p, Rangim yashil, sariq yoki qizil bo’lar xo’p. |
Javobni ko’rishQalampir |
| 9 | Mayda bo’laklar bir boshga jam, Taomga qo’shsangiz, taralar yoqimli dam. |
Javobni ko’rishSarimsoq |
| 10 | Yer tagida to’q qizil ildiz, To’g’rasangiz, qo’lda qoladi rangli iz. |
Javobni ko’rishLavlagi |
| 11 | Oq tanam bor, ta’mim o’tkir, Salatga qo’shsangiz, bo’laman tetik. |
Javobni ko’rishTurp |
| 12 | Dumaloq boshim oq-binafsha, Yer tagida o’saman asta. |
Javobni ko’rishSholg’om |
| 13 | Katta-katta, po’stim qalin, Ichimda urug’lar joy olgan. |
Javobni ko’rishQovoq |
| 14 | Yashil uycha ichida Mayda donlar tizilgan qator. |
Javobni ko’rishNo’xat |
| 15 | Uzun ko’sak ichida urug’im ko’p, Quruq holimda ham taomga bo’laman xo’p. |
Javobni ko’rishLoviya |
| 16 | Uzun so’tam, donlarim tizma, Sariq donlarimni birma-bir terma. |
Javobni ko’rishMakkajo’xori |
| 17 | Oppoq mayda gullarim Bir joyga yig’ilgan. |
Javobni ko’rishGulkaram |
| 18 | Yashil bargim keng va nozik, Taomga qo’shsangiz, bo’laman foydali ko’kat. |
Javobni ko’rishIsmaloq |
| 19 | Mayda dumaloq, qizil po’st, Salat ichida ko’rinaman do’st. |
Javobni ko’rishRedis |
| 20 | Qovoqqa o’xshayman, ammo kichikroqman, Yoshligimda taomga ko’p qo’shilaman. |
Javobni ko’rishQovoqcha |
| 21 | Yo’g’on poyam bo’lak-bo’lak, Hidim taomga beradi o’zgacha ko’mak. |
Javobni ko’rishSelderey |
| 22 | Yer tagida o’saman, ta’mim shirinroq, Po’stim jigarrang, ichim och rangroq. |
Javobni ko’rishBatat |
| 23 | Yashil shoxchalarim daraxtga o’xshar, Taomga qo’shilsa, rangim yarashar. |
Javobni ko’rishBrokkoli |
| 24 | Oq-pushti poyam, yashil uchim bor, Taomga solinsa, mayin ta’mim bor. |
Javobni ko’rishKo’k piyoz |
| 25 | Yashil barglarim mayda va jingalak, Taom ustida ko’rinaman bezak. |
Javobni ko’rishPetrushka |
| 26 | Yupqa bargim xushbo’y hid taratar, Oshga solinsa, ta’mini o’zgartirar. |
Javobni ko’rishUkrop |
| 27 | Yumshoq barglarim likopda yotar, Salat bo’lib dasturxonga chiqar. |
Javobni ko’rishSalat bargi |
| 28 | Uzun oq poyam, yashil bargim bor, Taomga solinganda hidim ham tayyor. |
Javobni ko’rishPorey |
| 29 | Qattiq barglarim g’uncha kabi qat, O’rtam yumshoqroq, ko’rinishim g’alat. |
Javobni ko’rishArtishok |
| 30 | Uzun, ingichka yashil poyaman, Yer ustida tikka bo’lib o’saman. |
Javobni ko’rishSparja |
Topishmoqlardagi ishoralarni qanday topamiz?
Topishmoqdagi rang, shakl va o’sadigan joy kabi belgilar javobga yo’l ko’rsatadi. Masalan, yer ostida o’sishi haqidagi ishora ildizmevalarni eslatadi, lekin rang yoki ta’m haqidagi qo’shimcha belgi javobni toraytiradi.
Ba’zi topishmoqlarda taom tayyorlashdagi ko’rinishi yordam beradi: barglar salatga, donlar esa turli taomlarga qo’shilishi mumkin. Javobni darrov aytmay, boladan avval qaysi belgini payqaganini so’rang.
Javob topilmasa, topishmoqni sekinroq qayta o’qing. Birgalikda asosiy ishoralarni sanash o’yinni qiziqarli qiladi va bolaga taxminini tushuntirishga yordam beradi.
Kichkintoylar uchun oson topishmoqlar
- Mayda donman, rangi yashil,
Oshga tushsam, bo’laman shirin.
Javobni ko’rish
Mosh
- Mayda donlarim turli rangda,
Shorvam qaynaydi qozonda.
Javobni ko’rish
Yasmiq
- Mayda donlarim ko’sakda o’sar,
Ulardan yog’ ham olinadi, taomga qo’shar.
Javobni ko’rish
Soya
- Hidim yoqimli, bargim yashil,
Choyga solinsa, isi xushbo’y va mayin.
Javobni ko’rish
Rayhon
- Mayda yashil barglarim bor,
Taomga qo’shsangiz, hidim taralar.
Javobni ko’rish
Kashnich
- Yashil bargimni ezsangiz,
Salqin hidimni sezasiz.
Javobni ko’rish
Yalpiz
Topishmoqlar bilan qanday o’ynash mumkin
- Navbat bilan ayting. Oila a’zolari birma-bir topishmoq tanlab, boshqalarga aytadi.
- Ishoralarni toping. Javobni yashiring va boladan rang, shakl yoki ta’mni bildirgan so’zlarni aytishini so’rang.
- Yo’lda o’ynang. Bir kishi topishmoq aytadi, qolganlar javobni topishga urinadi.
- Bozorda davom ettiring. Ko’rgan sabzavotlaringizdan birini tanlab, unga yangi topishmoq tuzing.
Ko’p beriladigan savollar
Bolaga javobni topishga qancha vaqt berish kerak?
Shoshirmang, avval o’zi o’ylab ko’rsin. Qiynalsa, topishmoqdagi ishoralardan birini yana bir bor o’qing.
Topishmoqning javobi darrov topilmasa nima qilamiz?
Bu tabiiy holat. Rang, shakl yoki qayerda o’sishi haqidagi belgilarni alohida ko’rib chiqing.
Bolalar o’zlari ham topishmoq tuza oladimi?
Ha, bir sabzavotni tanlab, uning ko’rinishi yoki ta’mini tasvirlashsin. Javob nomini topishmoqning o’zida aytib qo’ymaslikka yordam bering.