Kompyuter savodxonligi testi qurilmalar, fayllar, internet va axborot xavfsizligi haqidagi bilimlaringizni tekshiradi. Undagi 20 ta savol 10–16 yoshli o’quvchilar hamda asosiy bilimlarini sinab ko’rmoqchi bo’lgan kattalar uchun mo’ljallangan. Har bir savolda bitta javobni tanlang, harfini yozib boring va oxirida javoblar bilan solishtiring.
Kompyuter savodxonligi bo’yicha test savollari
- Kompyuterdagi matn va rasmlarni ekranda ko’rsatadigan qurilma nima?
A) Klaviatura
B) Monitor
C) Mikrofon
D) Printer - Matn terish uchun asosan qaysi qurilmadan foydalanasiz?
A) Klaviatura
B) Karnay
C) Skaner
D) Monitor - Ekrandagi ko’rsatkichni boshqarib, belgilarni tanlashga yordam beradigan qurilmani toping.
A) Mikrofon
B) Printer
C) Karnay
D) Sichqoncha - Kompyuterda tayyorlangan hujjatni qog’ozga chiqarish uchun nima kerak?
A) Skaner
B) Veb-kamera
C) Printer
D) Quloqchin - Papka asosan qanday vazifani bajaradi?
A) Fayllarni guruhlab, tartibli saqlashga yordam beradi
B) Kompyuterga elektr quvvatini yetkazib beradi
C) Qog’ozdagi yozuvni ovozga aylantiradi
D) Ekrandagi tasvirning yorqinligini oshiradi - Fayl deganda nimani tushunamiz?
A) Ekrandagi ko’rsatkichni boshqaradigan qurilmani
B) Kompyuter ichidagi elektr simini
C) Nom bilan saqlangan ma’lumotlar to’plamini
D) Klaviaturadagi harflar joylashuvini - Operatsion tizimning asosiy vazifasi nima?
A) Faqat qog’ozga hujjat chop etish
B) Kompyuter qurilmalari va dasturlari ishini boshqarish
C) Faqat rasmlardagi ranglarni almashtirish
D) Internetdagi barcha xabarlarni tekshirish - Veb-sahifalarni ochib ko’rish uchun qanday dastur ishlatiladi?
A) Kalkulyator
B) Matn muharriri
C) Rasm muharriri
D) Brauzer - Saytning aniq manzilini bilsangiz, uni brauzerning qayeriga yozasiz?
A) Sahifadagi izohlar maydoniga
B) Yuklangan fayllar ro’yxatiga
C) Manzil satriga
D) Xatcho’plar ro’yxatidagi nom o’rniga - Elektron xatga hujjat qo’shib yubormoqchisiz. Qaysi imkoniyatdan foydalanasiz?
A) Xat mavzusini o’zgartirishdan
B) Fayl biriktirishdan
C) Xatni o’chirishdan
D) Yuboruvchini bloklashdan - Malika matn muharririda yozgan hikoyasini keyin yana ochmoqchi. Dasturdagi qaysi buyruq uning matnini faylga yozadi?
A) Saqlash
B) Nusxalash
C) Belgilash
D) Chop etish - Belgilangan matnga nusxalash buyrug’i berilsa, nima bo’ladi?
A) Matn hujjatdan butunlay o’chadi
B) Matn avtomatik ravishda qog’ozga chiqadi
C) Matn alohida papkaga ko’chadi
D) Matnning nusxasi vaqtinchalik xotiraga olinadi - Ko’p dasturlarda nusxalangan matnni kerakli joyga qo’yish uchun qaysi tugmalar birga bosiladi?
A) Ctrl va C
B) Ctrl va V
C) Ctrl va Z
D) Ctrl va P - Aziz hujjatdagi kerakli gapni tasodifan o’chirdi. Oxirgi amalni qaytarishga odatda qaysi tugmalar yordam beradi?
A) Ctrl va S
B) Ctrl va A
C) Ctrl va Z
D) Ctrl va C - Sinf uchun daftar va qalamlar xarajatini kataklarga yozib, jami summani formula bilan hisoblamoqchisiz. Qaysi dastur turi qulay?
A) Ovoz yozish dasturi
B) Brauzer
C) Rasm muharriri
D) Elektron jadval dasturi - Fayl nomidagi .txt kabi kengaytma odatda nimani bildiradi?
A) Fayl turini
B) Fayl egasining yoshini
C) Kompyuter narxini
D) Internet ulanishining tezligini - Hisoblaringizni himoyalash uchun parollardan qanday foydalangan ma’qul?
A) Barcha hisoblarda bitta qisqa parol ishlatish
B) Parol sifatida faqat ismingizni yozish
C) Har bir hisobga alohida, uzun va taxmin qilish qiyin parol tanlash
D) Parolni hammaga ko’rinadigan izohga yozib qo’yish - Notanish xabarda havolaga kirib parolingizni yozish talab qilindi. Xavfsizroq yo’l qaysi?
A) Havolani ochib, so’ralgan barcha ma’lumotni kiritish
B) Parolni xabarga javob sifatida yuborish
C) Xabarni tekshirmasdan do’stlarga tarqatish
D) Havola orqali parol kiritmasdan, xizmatni odatiy manzilidan tekshirish - Kompyuterdagi muhim loyiha fayli yo’qolsa, uni qayta tiklashga qaysi tayyorgarlik yordam beradi?
A) Faylning nusxasini oldindan boshqa saqlash joyiga yozib qo’yish
B) Ish stolining fon rasmini almashtirish
C) Fayl nomini uzunroq qilib yozish
D) Monitor yorqinligini pasaytirish - Qidiruvda bir mavzu haqida bir-biriga zid ma’lumotlar chiqdi. Qaysi yo’l asosli xulosa chiqarishga yordam beradi?
A) Faqat birinchi natijaga ishonish
B) Muallif, sana va dalillarni tekshirib, ishonchli manbalarni solishtirish
C) Eng yorqin bezatilgan sahifani tanlash
D) Ko’p undov belgisi ishlatilgan xabarni to’g’ri deb olish
To’g’ri javoblar
Har bir mos javob uchun bir ball hisoblang. Xato qilgan savolingizning izohini o’qing: bu faqat to’g’ri harfni yodlashdan ko’ra foydaliroq.
- B) Monitor — kompyuter qayta ishlagan matn, rasm va boshqa tasvirlarni ekranda ko’rsatadi.
- A) Klaviatura — uning tugmalari yordamida harflar, raqamlar va boshqa belgilarni kiritasiz.
- D) Sichqoncha — ko’rsatkichni harakatlantirib, ekrandagi belgi va buyruqlarni tanlashga yordam beradi.
- C) Printer — elektron hujjatdagi matn yoki tasvirni qog’ozga chiqaradi.
- A) Fayllarni guruhlab, tartibli saqlashga yordam beradi — masalan, fanlarga alohida papka ochsangiz, kerakli topshiriqni topish osonlashadi.
- C) Nom bilan saqlangan ma’lumotlar to’plami — matnli hujjat, rasm yoki ovoz yozuvi fayl ko’rinishida saqlanishi mumkin.
- B) Kompyuter qurilmalari va dasturlari ishini boshqarish — operatsion tizim dasturlarning qurilmalardan foydalanishini boshqaradi.
- D) Brauzer — veb-sahifalarni ochish va ulardagi matn, tasvir hamda boshqa ma’lumotlarni ko’rishga xizmat qiladi.
- C) Manzil satriga — brauzer shu yerga kiritilgan sayt manzili bo’yicha kerakli sahifani ochadi.
- B) Fayl biriktirishdan — bu imkoniyat hujjatni xat matniga qo’shimcha fayl sifatida yuborishga xizmat qiladi.
- A) Saqlash — yozilgan matnni faylga qayd etib, keyinchalik qayta ochish imkonini beradi.
- D) Matnning nusxasi vaqtinchalik xotiraga olinadi — asl matn o’z joyida qoladi, nusxasini esa boshqa joyga qo’yishingiz mumkin.
- B) Ctrl va V — ko’p dasturlarda vaqtinchalik xotiradagi matn yoki boshqa nusxalangan ma’lumotni tanlangan joyga qo’yadi.
- C) Ctrl va Z — ko’p dasturlarda oxirgi bajarilgan amalni bekor qilib, avvalgi holatga qaytishga yordam beradi.
- D) Elektron jadval dasturi — ma’lumotlarni kataklarda tartiblaydi va formulalar orqali hisob-kitob qilishga imkon beradi.
- A) Fayl turini — kengaytma faylning qanday shaklda saqlanganini anglashga yordam beradi, masalan, .txt oddiy matn fayliga xos.
- C) Har bir hisobga alohida, uzun va taxmin qilish qiyin parol tanlash — bitta parol oshkor bo’lsa, boshqa hisoblar aynan shu parol orqali ochilmaydi.
- D) Havola orqali parol kiritmasdan, xizmatni odatiy manzilidan tekshirish — bu soxta sahifaga maxfiy ma’lumotni berib qo’yish xavfini kamaytiradi.
- A) Faylning nusxasini oldindan boshqa saqlash joyiga yozib qo’yish — zaxira nusxa asosiy fayl yo’qolganda undan qayta foydalanishga yordam beradi.
- B) Muallif, sana va dalillarni tekshirib, ishonchli manbalarni solishtirish — ma’lumotning asosini baholash sahifaning ko’rinishiga qarab ishonishdan puxtaroq yo’ldir.
Natijangizni baholang
0–7 ta to’g’ri javob — asoslarni takrorlash foydali. Qurilmalar vazifasi, fayl va papka farqidan boshlang. Keyin qisqa matn yozib, uni nom bilan saqlashni mashq qiling.
8–14 ta to’g’ri javob — asosiy tushunchalar shakllangan. Xatolar qaysi mavzuda ko’proq ekanini aniqlang. Nusxalash va joylashtirishda adashgan bo’lsangiz, alohida mashq hujjatida shu amallarni bajarib ko’ring.
15–20 ta to’g’ri javob — asosiy mavzularni yaxshi o’zlashtirgansiz. Bilimingizni amalda sinang: dars fayllarini papkalarga ajrating yoki oddiy xarajat jadvali tuzing. Bu baholash faqat shu savollar doirasidagi natijangizni bildiradi.
Ko’p beriladigan savollar
Testni telefon orqali ishlash mumkinmi?
Ha, savollarni telefonda o’qib, javob harflarini qog’ozga yozishingiz mumkin. Tugmalar birikmasiga oid savollarni esa keyin kompyuterda mashq qilib ko’rsangiz, vazifasini yaxshiroq tushunasiz.
Bu testni ishlash uchun dasturlashni bilish kerakmi?
Yo’q, kompyuter savodxonligi testi dasturlash bilimini talab qilmaydi. Savollar qurilmalardan foydalanish, hujjatlar bilan ishlash va internetda ehtiyotkor bo’lishga qaratilgan.
Xato javoblarni qanday takrorlagan ma’qul?
Xato qilgan savolingiz izohini o’qib, nima sababdan boshqa variantni tanlaganingizni aniqlang. Imkon bo’lsa, tegishli amalni mashq faylida bajaring, keyin javoblarga qaramasdan savolni yana yeching.