25 ta mantiqiy savol javoblari bilan: 2-sinf mantiqiy savollar

muallif:

2-sinf mantiqiy savollari bolaga shartni diqqat bilan o’qish, sonlarni taqqoslash va javobini asoslashni mashq qildiradi. Quyidagi 25 ta topshiriq osonidan qiyiniga qarab joylashtirilgan; ularni mustaqil yoki ota-ona bilan navbatma-navbat yechish mumkin. Javoblar alohida bo’limda berilgan, shuning uchun avval o’zingiz urinib ko’ring.

Oson mantiqiy savollar

  1. Azizning qutisida 7 ta qalam bor edi. U 2 tasini ukasiga berdi, keyin qutiga yana 1 ta qalam soldi. Qutida nechta qalam bo’ldi?
  2. Malikaning oldida 3 bola, orqasida esa 2 bola navbatda turibdi. Malika bilan birga navbatda jami nechta bola bor?
  3. Dasturxondagi 3 ta likopchaning har biriga 2 tadan olma qo’yildi. Likopchalarda jami nechta olma bor?
  4. Nodirada 9 ta, Jasurda 6 ta daftar bor. Jasurning daftarlari Nodiranikiga teng bo’lishi uchun unga yana nechta daftar kerak?
  5. Malikada 8 ta, Azizda 5 ta sanoq cho’pi bor. Malika Azizga 1 ta cho’p berdi. Malikaning o’zida nechta cho’p qoldi?
  6. Sonlar qatorida har bir keyingi son oldingisidan 2 ta katta: 2, 4, 6. Navbatdagi son qaysi?
  7. Aziz Malikadan baland, Malika esa Jasurdan baland. Shu uch bolaning qaysi biri eng baland?
  8. Qatorga 1 dan 10 gacha raqam yozilgan kartochkalar o’sish tartibida terildi. Birinchi va oxirgi kartochkadagi sonlar yig’indisi nechaga teng?

O’rtacha qiyinlikdagi savollar

  1. Mahalladagi tadbir uchun 3 ta qutiga 4 tadan bayroqcha solindi. Qutilardan jami 2 ta bayroqcha olindi. Ularda nechta bayroqcha qoldi?
  2. Navbatda Aziz boshidan sanaganda to’rtinchi, Nodira esa yettinchi turibdi. Ularning orasida nechta bola bor?
  3. Ikki savatda jami 14 ta olma bor. Birinchi savatdagi olmalar ikkinchisidagidan 2 ta ko’p. Birinchi savatda nechta olma bor?
  4. Malika birinchi kuni 4 bet o’qidi. Ikkinchi kuni birinchi kundagidan 2 bet ko’p, uchinchi kuni esa ikkinchi kundagidan 1 bet kam o’qidi. U uch kunda jami necha bet o’qidi?
  5. Qizil, sariq va oq gultuvak yonma-yon turibdi. Qizil gultuvak chetda emas, sariq gultuvak esa qizilning o’ng tomonida. Eng chapda qaysi rangdagi gultuvak turibdi?
  6. Buvi 10 ta yong’oqning hammasini bolalarga teng tarqatdi. Har bir bola 2 tadan yong’oq oldi. Nechta bola yong’oq olgan?
  7. Bir son 20 dan katta, 30 dan kichik. Uning birliklar xonasida 3 turibdi. Bu qaysi son?
  8. Gullarni sug’orish navbati Aziz, Malika, Jasur tartibida takrorlanadi. Birinchi navbat Azizniki bo’lsa, sakkizinchi navbat kimniki?
  9. Ikki tokchada jami 18 ta kitob bor. Yuqoridagi tokchadan pastdagisiga 3 ta kitob ko’chirilgach, kitoblar soni tenglashdi. Dastlab yuqoridagi tokchada nechta kitob bo’lgan?

Qiyin mantiqiy savollar

  1. Xaltada 3 ta qizil, 3 ta ko’k va 3 ta sariq kubik bor. Ichiga qaramasdan, kamida ikkita bir xil rangli kubik olishga ishonch hosil qilish uchun nechta kubik olish kerak?
  2. Aziz, Malika va Jasur bittadan turli meva oldi: olma, nok va anor. Aziz olma ham, nok ham olmadi. Malika nok olmadi. Jasur qaysi mevani oldi?
  3. Ikki xonali sonning raqamlari yig’indisi 9 ga teng. O’nliklar xonasidagi raqam birliklar xonasidagi raqamdan 1 ta katta. Bu qaysi son?
  4. Tarozi mashqida bir qovunning og’irligi 2 ta bir xil oshqovoqqa teng. Bitta oshqovoq esa 3 ta bir xil olmaga teng. Bir qovunni muvozanatlash uchun nechta shunday olma kerak?
  5. Malika va Jasurda jami 16 ta yong’oq bor. Malika Jasurga 2 ta yong’oq bergach, ulardagi yong’oqlar soni tenglashdi. Dastlab Malikada nechta yong’oq bo’lgan?
  6. Maktabdan kutubxonaga uchta yo’l bor. Birinchi yo’lning qismlari 8 va 7 qadam, ikkinchisiniki 6 va 6 qadam, uchinchisiniki 9 va 4 qadam. Qaysi yo’l eng qisqa?
  7. 1, 2, 3, 4 raqamli kartochkalarning har biridan bir martadan foydalanib, ikkita ikki xonali son tuzing. Shu ikki son yig’indisining eng katta qiymati nechaga teng?
  8. Uch qutida jami 19 ta koptok bor. Birinchi qutidagi koptoklar ikkinchisidagidan ikki baravar ko’p. Uchinchi qutida esa ikkinchisidagidan 3 ta ko’p. Ikkinchi qutida nechta koptok bor?

Javoblar va yechimlar

  1. 6 ta qalam. Avval berilgan qalamlarni ayiramiz, keyin qo’shilganini hisoblaymiz: 7 − 2 + 1 = 6.
  2. 6 bola. Oldindagi 3 bola bilan orqadagi 2 bolaga Malikaning o’zini ham qo’shamiz: 3 + 2 + 1 = 6.
  3. 6 ta olma. Har bir likopchadagi olmalarni qo’shamiz: 2 + 2 + 2 = 6.
  4. 3 ta daftar. Daftarlar soni orasidagi farqni topamiz: 9 − 6 = 3.
  5. 7 ta cho’p. Malika o’zidagi 8 ta cho’pdan bittasini berdi, demak, 8 − 1 = 7 ta qoldi.
  6. 8. Shartga ko’ra har safar 2 qo’shiladi, shuning uchun 6 dan keyin 8 keladi.
  7. Aziz. Malika Jasurdan baland, Aziz esa Malikadan ham baland bo’lgani uchun uchalasining ichida eng balandi Aziz.
  8. 11. Birinchi kartochkada 1, oxirgisida 10 yozilgan: 1 + 10 = 11.
  9. 10 ta bayroqcha. Dastlab 4 + 4 + 4 = 12 ta bayroqcha bor edi; ulardan 2 tasi olingach, 10 ta qoldi.
  10. 2 bola. To’rtinchi va yettinchi o’rinlar orasida beshinchi hamda oltinchi o’rindagi bolalar turadi.
  11. 8 ta olma. Birinchi savatdan 2 ta olmani vaqtincha chetga olsak, qolgan 12 ta olma ikki savatda teng bo’ladi. Har birida 6 tadan chiqadi, birinchi savatga 2 tasini qaytarsak, 8 ta bo’ladi.
  12. 15 bet. Ikkinchi kuni 4 + 2 = 6 bet, uchinchi kuni 6 − 1 = 5 bet o’qilgan. Jami: 4 + 6 + 5 = 15.
  13. Oq gultuvak. Qizil gultuvak o’rtada, sariq uning o’ngida turgani uchun chapdagi joy oq gultuvakka qoladi.
  14. 5 bola. Yong’oqlarni ikkitadan guruhlasak, 5 ta guruh chiqadi: 2 + 2 + 2 + 2 + 2 = 10.
  15. 23. Berilgan oraliqdagi sonning o’nliklar xonasida 2 turadi, birliklar xonasidagi 3 bilan birga 23 hosil bo’ladi.
  16. Malika. Dastlabki uch navbatdan keyin tartib takrorlanadi: to’rtinchi Aziz, beshinchi Malika, oltinchi Jasur, yettinchi Aziz, sakkizinchi Malika.
  17. 12 ta kitob. Tenglashgach, har bir tokchada 9 tadan kitob bo’ladi. Yuqoridagi tokchadan ko’chirilgan 3 tasini qaytarsak, 9 + 3 = 12 chiqadi.
  18. 4 ta kubik. Dastlabki uch kubikning har biri boshqa rangda chiqishi mumkin. To’rtinchi kubik esa shu uch rangdan birida bo’lib, avval olingan kubiklardan biriga rangdosh bo’ladi.
  19. Nok. Azizga anor qoladi; Malika nok olmagani uchun olma olgan. Demak, Jasur nok olgan.
  20. 54. Yig’indisi 9 bo’lgan yonma-yon sonlar 5 va 4. Kattasi o’nliklar xonasida turishi kerak, shuning uchun javob 54.
  21. 6 ta olma. Bitta oshqovoq o’rniga 3 ta olma kerak bo’lsa, ikkita oshqovoq o’rniga 3 + 3 = 6 ta olma kerak.
  22. 10 ta yong’oq. Yong’oqlar tenglashgach, har bir bolada 8 tadan bo’ladi. Malika bergan 2 tasini unga qaytarsak, dastlabki son 10 chiqadi.
  23. Ikkinchi yo’l. Yo’llar uzunligi mos ravishda 15, 12 va 13 qadam. Ularning ichida 12 qadamli yo’l eng qisqa.
  24. 73. Eng katta yig’indi uchun o’nliklar xonalariga 4 va 3 ni joylashtiramiz. Masalan, 42 + 31 = 73; birliklardagi 1 va 2 ning o’rnini almashtirish yig’indini o’zgartirmaydi.
  25. 4 ta koptok. Uchinchi qutidagi ortiqcha 3 tasini chetga olsak, 16 ta qoladi: birinchi qutida ikki teng ulush, qolganlarida bittadan ulush bor. To’rtta teng ulushning har biri 4 tadan, demak, ikkinchi qutida 4 ta koptok bor.

2-sinf mantiqiy savollarini qanday tekshirish kerak?

Topilgan javobni shartga qayta qo’yib ko’ring. Masalan, savatlardagi olmalar haqidagi topshiriqda faqat jami sonni emas, savatlar orasidagi farqni ham tekshirish kerak. Javob shartning bir qismiga mos kelib, boshqasiga mos kelmasa, hisobni qayta ko’rib chiqing.

Mantiqiy fikrlashni qanday rivojlantirish mumkin

  • Shartni o’z so’zingiz bilan ayting. Bola nimani bilishini va nimani topishi kerakligini tushuntirsin. Kattalar javobni aytish o’rniga, yetishmayotgan ma’lumotga e’tibor qaratsin.
  • Buyumlardan foydalaning. Sanoq cho’plari, qalamlar yoki kartochkalar bilan shartni ko’rsating. Tokchalar orasida kitob ko’chirishni ikkita qog’oz ustida ham tasvirlash mumkin.
  • Rasm chizing. Navbat haqidagi savollarda bolalarni doirachalar bilan belgilang. Shunda kimning o’rni sanalayotgani, kimlar esa ikki bola orasida turgani aniq ko’rinadi.
  • Javobdan ko’ra izohni tinglang. Boladan qanday yo’l bilan topganini so’rang. Xato chiqsa, butun yechimni o’chirtirmasdan, aynan qaysi qadamda adashganini birga tekshiring.
  • Shartni biroz o’zgartiring. Yechilgan topshiriqdagi sonlardan birini almashtirib, yangi javob topishni taklif qiling. Bunda yangi shart ham aniq va yechiladigan bo’lsin.

Bir o’tirishda hammasini tugatishga shoshilmang: bola yechimini bemalol tushuntira olgan joyda to’xtab, qolgan savollarni keyingi mashg’ulotga qoldiring.

Ko’p beriladigan savollar

Bu savollarni ikkinchi sinf o’quvchisi mustaqil yecha oladimi?

Oson bo’limdan mustaqil boshlash mumkin, qiyin topshiriqlarda esa kattalarning yo’naltiruvchi savollari yordam beradi. Bola shartni tushunmasa, uni soddaroq jumlalar bilan qayta ayting, lekin javobni darrov bermang.

Bola hali ko’paytirishni bilmasa, qanday yechadi?

Teng guruhlardagi buyumlarni ketma-ket qo’shish yoki chizib sanash mumkin. Masalan, uchta likopchadagi ikkitadan olmani 2 + 2 + 2 shaklida hisoblash yetarli.

Javobi to’g’ri, lekin yechish yo’li boshqacha bo’lsa-chi?

Boshqa yo’l bilan topilgan javob ham shartlarning barchasiga mos kelsa, to’g’ri. Boladan o’z yo’lini ko’rsatishini so’rang, keyin uni berilgan yechim bilan solishtiring.