Diksiya uchun tez aytishlar: 25 ta tez aytish

muallif:

Diksiya uchun tez aytishlar tovushlarni aniq aytishga, nutqni ravon mashq qilishga yordam beradi. Har birini avval sekin ayting, so’ng so’zlar ravshan chiqsa, tezlikni asta oshiring.

Diksiya uchun tez aytishlar

  1. Sardor sariq sabzini savatga solib, saharda sekin sanadi.
  2. Shahlo shirin shaftolini shoxdan shoshmay uzib, shisha savatga soldi.
  3. Chinor chetida chittakcha chiroyli chiziqlar chizib chiqdi.
  4. Qodir qalin qog’ozdan qirqta qizil quti qirqib, qator qo’ydi.
  5. G’ani g’ozlarga g’alla g’aramidan g’uj-g’uj don berdi.
  6. Xurshid xirmonda xas-xashakni xillab, xirmon chetiga xas taxladi.
  7. Hasan har hafta hovlida handalak hosilini hammaga hadya qildi.
  8. Ravshan rangli ro’mollarni rasta yonida rangiga qarab terdi.
  9. Botir bog’da bodring barglarini baravar bukib, bog’ich bilan bog’ladi.
  10. Malika mayda munchoqlarni moviy matoga mahkam-mahkam mahkamladi.
  11. Tohir tok tagida to’qqiz tup tarvuz niholini tartib bilan tekshirdi.
  12. Dilorom dadasiga do’ppi, dastro’mol va dona-dona don berdi.
  13. Po’lat pishiq piyolalarni patnisga puxta-puxta joyladi.
  14. Komil ko’k ko’ylagini ko’zguda ko’rib, ko’nglida kulib qo’ydi.
  15. Lola loydan lagan yasab, laganga lola guli chizdi.
  16. Nonushtada Nodira nonni, nokni, no’xatni navbat bilan nomladi.
  17. Yulduz yangi yaktagini yuvib, yoydi, yenglarini yig’ib qo’ydi.
  18. Vohid va Vali vodiyda varrakni vaqti-vaqti bilan balandlatdi.
  19. Zuhra zangori zontigini zinalar yoniga zudlik bilan qo’ydi.
  20. Jasur jajji jo’jalarni jiyda tagida jips jamladi.
  21. O’ktam o’rdaklarni o’rdakxonaga o’z vaqtida o’tkazdi.
  22. Gulgun gulzorga gullagan gul ko’chatlarini guruhlab, gul tuvaklariga qo’ydi.
  23. Qishloq qizlari qiyalikda qizil qovoq qatorini qo’riqladi.
  24. Shahzoda choyshab chetiga chiroyli shoxcha chizdi.
  25. Rasul rangi ravshan rangtasvirni rasm daftariga ranglab qo’ydi.

Eng qisqa tez aytishlar

  1. Chittakcha chiroyli chiziq chizdi.
  2. Qora qarg’a qorga qo’ndi.
  3. Gulgun gulni gulzorga qo’ydi.
  4. Ravshan rangli ro’molni rostladi.
  5. Malika mayda munchoqni mahkam tutdi.
  6. Shoshmay sharbatni shisha stakanga sol.

Tez aytishlarni qanday mashq qilish kerak

  1. Avval bolaga qisqa va tanish so’zlardan tuzilgan tez aytishni tanlashga yordam bering.
  2. Matnni birgalikda sekin o’qing. Har bir tovushni aniq aytishga e’tibor qarating.
  3. So’zlar tushunarli chiqqach, tezlikni oz-ozdan oshiring. Shoshilish shart emas.
  4. Navbat bilan aytib ko’ring: bir safar siz boshlang, keyingi safar bola davom ettirsin.
  5. Mashqni o’yinga aylantiring, lekin adashgan bolani koyimang. Qayta urinib ko’rishning o’zi ham mashq.

Ko’p beriladigan savollar

Diksiya uchun tez aytishlarni qanday tezlikda aytish kerak?

Avval sekin ayting, shunda tovushlarni ravshan eshitasiz. So’zlar chalkashmay qolsa, tezlikni asta oshiring.

Bolaga qaysi tez aytishdan boshlagan ma’qul?

Qisqa va tanish so’zlari bor variantni tanlang. Masalan, «Qora qarg’a qorga qo’ndi» kabi gapni aytib ko’rish oson.

Bola ayrim tovushlarni aytishga qiynalsa, nima qilish kerak?

Mashqni majburlamang va xotirjam davom eting. Nutqi haqida xavotir bo’lsa, logopedga murojaat qiling.