1-sinf uchun tez aytishlar: 25 ta tez aytish

muallif:

1-sinf uchun tez aytishlar bolaga so’zlarni aniq talaffuz qilish va gapni ravon aytishni o’yin orqali mashq qildiradi. Avval sekin ayting, keyin so’zlar ravshan eshitilsa, asta tezlashtiring.

1-sinf uchun tez aytishlar

  1. Qodir qizil qalamni qutiga qo’ydi.
  2. Qora qo’y qalin qorda qadam qo’ydi.
  3. Qiziq quyon quruq qamishni qirqdi.
  4. Qobil qovunlarni qopga qatorlab qo’ydi.
  5. Qudrat qishda qalin qalpoq qidirib qoldi.
  6. Shavkat shirin sholg’omni shoshmay sho’rvaga soldi.
  7. Shahlo shoyi sharfini shoshmay o’radi.
  8. Shukur shoxdagi shaftolini shoshmay sanadi.
  9. Chori chinni chashkaga choy quydi.
  10. Chinor shoxida chittak chirqillab chug’urladi.
  11. G’ani g’ildirakni g’ildiratib, g’uj-g’uj g’isht terdi.
  12. G’oz g’oqillab, G’ayrat g’ozlarga g’alla berdi.
  13. Xurshid xushbo’y xurmoni xaltaga joyladi.
  14. Xolida xamirni xaltadan olib, xontaxtaga yoydi.
  15. Husan hovlida ho’l handalakni hidladi.
  16. Hilola hovlida ho’l handalakni hidlab, hayron bo’ldi.
  17. Ravshan rangli rasmlarni rangiga qarab terdi.
  18. Rano rang-barang ro’molni ro’parasidagi rasta yoniga qo’ydi.
  19. O’ktam o’rdakni o’tloqqa olib o’tdi.
  20. O’roz o’rdaklarga o’ram-o’ram o’t olib keldi.
  21. Zebo zanjirni zargarlik qutisiga zudlik bilan joyladi.
  22. Sardor sariq savatga sakkizta sabzi soldi.
  23. Botir beshta bodringni bozorga olib bordi.
  24. Malika mayda munchoqlarni moviy matoga mohirona mahkamladi.
  25. Tohir tok tagida to’qqizta to’p terdi.

Eng qisqa tez aytishlar

  1. Anvar ari haqida aytdi.
  2. Nodira nonni non savatiga qo’ydi.
  3. Bobur beshta barak oldi.
  4. Shahlo shirin sharbat ichdi.
  5. Qiz qizil qalam oldi.
  6. Rano rangli rasm chizdi.

Tez aytishlarni qanday mashq qilish kerak

  1. Avval kattalar tez aytishni sekin va dona-dona aytib beradi. Bola so’zlarni eshitib olsin.
  2. Qiyin tuyulgan so’zni alohida aytib ko’ring, keyin butun gapga qo’shing. Masalan, avval “qizil qalam”, so’ng to’liq jumlani mashq qiling.
  3. Bir urinishda tez aytishga shoshilmang. Har bir so’z aniq chiqqach, gapni sal tezroq takrorlang.
  4. Navbat bilan aytib, mashqni o’yinga aylantiring. Tezlikdan ko’ra ravshan talaffuzni maqtang.
  5. Bola charchasa, tanaffus qiling yoki boshqa tez aytishni tanlang. Mashq yoqimli kechsa, unga qaytish osonroq bo’ladi.

Ko’p beriladigan savollar

Tez aytishni necha marta takrorlash kerak?

Hamma bola uchun bir xil miqdor shart emas. Bola gapni ravshan aytib, mashqqa qiziqib turganida davom eting; zeriksa, keyinroq qayting.

Avval tez aytish kerakmi yoki sekin?

Avval sekin aytgan ma’qul. So’zlar aniq eshitila boshlagach, tezlikni asta oshiring.

Bola ayrim tovushlarni aytishga qiynalsa, nima qilish kerak?

Uni shoshirmang va boshqa bolalar bilan solishtirmang. Talaffuz bo’yicha xavotiringiz bo’lsa, logopedga murojaat qiling.