Булутли хотира — файлларни фақат телефон ёки компьютерда эмас, интернет орқали фойдаланиладиган бошқа компьютерларда ҳам сақлаш усули. У расмлар, ҳужжатлар ва бошқа файлларни турли қурилмалардан очиш ҳамда бошқалар билан улашишга ёрдам беради. Қандай ишлашини тушунсангиз, файлни юклаш, керакли нусхани топиш ва кимга рухсат беришни танлаш осонлашади.
Булутли хотира нима ва файллар қаерда туради?
Номидаги булут осмонда сузиб юрадиган булут эмас. Бу сўз интернет орқали фойдаланиладиган хизматни тасвирлайди. Сиз юклаган файл серверда, яъни маълумотларни сақлайдиган ва сўровга кўра уларни юборадиган компьютерда туради. Телефонингиз эса интернет орқали шу компьютер билан боғланади. Демак, расм экранда кўринса ҳам, унинг нусхаси узоқдаги қурилмада сақланиши мумкин.
Буни мактабдаги буюм сақлаш жавонига ўхшатиш мумкин. Дафтарингизни жавонга қўясиз, кейин керак бўлганда оласиз. Фарқи шундаки, электрон файлни кўриш учун ўша жойга боришингиз шарт эмас. Хизматга ўз ҳисобингиз билан кирасиз. Ҳисоб — хизмат сизни таниши ва сизга тегишли файлларни кўрсатиши учун яратиладиган шахсий бўлим.
Телефон хотираси билан интернетдаги сақлаш жойи бошқа-бошқа. Қурилмангизда турган файлни ўчириш узоқдаги нусхага таъсир қиладими ёки йўқми, бу хизмат созламаларига боғлиқ. Шунинг учун жой бўшатишдан олдин файл қаерда сақланганини текширинг. Экранда бир хил расм кўриниши унинг иккала жойда ҳам алоҳида нусхаси борлигини англатмайди.
Файлни юклаганингиздан кейин нима бўлади?
Юклаш — файл нусхасини қурилмангиздан интернетдаги сақлаш жойига юбориш. Масалан, мактаб топшириғи учун тайёрлаган ҳужжатингизни танлайсиз ва юклаш тугмасини босасиз. Жараён тугагач, ҳужжат ҳисобингиздаги файллар орасида кўринади. Интернет узилиб қолса, юбориш тугамаслиги мумкин, шунинг учун фақат тугмани босганингизга эмас, натижага ҳам қаранг.
Файлни кейинчалик бошқа қурилмадан очишингиз мумкин. Бунинг учун одатда ўша хизматга ўз ҳисобингиз билан кирасиз. Юклаб олиш эса тескари йўналиш: файл нусхаси интернетдаги сақлаш жойидан телефон ёки компьютерингизга келади. Ҳужжатни экранда очиш ва қурилмага сақлаб олиш ҳар доим бир хил амал эмас.
Айрим хизматларда синхронлаш бор: бу танланган файллардаги ўзгаришларни қурилмалар орасида мослаб туриш дегани. Масалан, компьютерда ҳужжатни таҳрирласангиз, ўзгарган нусха телефонингизда ҳам кўриниши мумкин. Бироқ эски нусха очиқ турган ёки интернет узилган бўлса, ўзгариш дарҳол етиб келмаслиги мумкин. Ишни давом эттиришдан олдин файл янгиланганини текшириш фойдали.
Ундан ўқишда ва уйда қандай фойдаланиш мумкин?
Бир ишни турли қурилмаларда давом эттириш қулай. Масалан, Малика деган ўқувчини тасаввур қилинг: у уй компьютерида тақдимот тайёрлайди, кейин мактабдаги компьютерда очади. Ҳужжатни қайта теришга ҳожат қолмайди. Бунинг учун файл олдиндан тўлиқ юкланган, керакли ҳисоб эса фойдаланишга тайёр бўлиши керак.
Булутли хотирадан оилавий суратларни тартиблаш ёки гуруҳ топшириғига керакли материалларни йиғиш учун ҳам фойдаланиш мумкин. Лекин файллар бир жойда тургани уларни ўз-ўзидан тартибли қилмайди. Оддий қоида танланг:
- Дарс ҳужжатлари, расмлар ва бошқа материаллар учун алоҳида папка очинг.
- Файлга мазмунини билдирадиган ном беринг, масалан, Табиат дарси учун кузатув.
- Қоралама билан тайёр нусхани номида ажратинг.
- Улашишдан олдин айнан керакли файлни танлаганингизни текширинг.
Бир ҳужжат устида бирга ишлаш имконияти хизматга қараб фарқ қилади. Баъзиларида матнни биргаликда таҳрирлаш мумкин, бошқаларида эса файлни юбориш ва юклаб олиш асосий вазифа бўлади. Гуруҳ ишида ким нима қилаётганини олдиндан келишиб олинг. Шунда бировнинг тайёр қисмини билмасдан ўзгартириб юбориш эҳтимоли камаяди.
Файлларни улашишда нималарга эътибор бериш керак?
Улашиш рухсати файлни ким кўриши ва у билан нима қила олишини белгилайди. Фақат кўриш рухсати билан таҳрирлаш рухсати бир хил эмас. Синфдошингизга тайёр топшириқни ўқиш керак бўлса, уни ўзгартириш имконини бериш шарт эмас. Ҳавола орқали улашаётганда эса уни олган одамлар файлни очиши мумкинлигини созламадан текширинг.
Ҳисобингиз паролини бошқаларга берманг. Умумий компьютерда ишни тугатгач, ҳисобдан чиқинг ва паролни сақлаш таклифини қабул қилманг. Шахсий ҳужжат ёки оила суратини юборишдан олдин унинг кимга боришини ўйлаб кўринг. Болалар ҳисоб очиш ва улашиш созламаларини танлашда ота-она ёки ўқитувчидан ёрдам сўраши мумкин.
Синхронлашни алоҳида захира нусхаси деб қабул қилманг. Захира нусха — асл файл йўқолса ёки бузилса, ундан фойдаланиш учун сақланадиган қўшимча нусха. Айрим созламаларда бир жойдаги ўчириш бошқа жойга ҳам ўтади. Муҳим топшириқни ўчириш ёки алмаштиришдан олдин қўшимча нусхаси борлигини текширинг; ўчирилган файлни қайтариш имконияти хизматга боғлиқ.
Қизиқарли фактлар
- Булутдаги файл ҳам жисмоний қурилмада сақланади: у ҳавода ёки осмондаги булутда турмайди.
- Битта ҳисобдаги файлларни телефон ва компьютер каби турли қурилмалардан очиш мумкин.
- Юклаш ва юклаб олиш маълумот узатишнинг қарама-қарши йўналишларидир.
- Файлни кўришга рухсат бериш уни таҳрирлашга рухсат бериш дегани эмас.
- Синхронлаш нафақат янги маълумотни, балки айрим ўчириш ва ўзгартиришларни ҳам бошқа қурилмага ўтказиши мумкин.
Текшириб кўриш учун шахсий маълумотсиз оддий матн яратинг. Уни юкланг, қайта очинг ва қурилмангизга алоҳида нусха қилиб сақланг. Ҳар қадамда файл қаерда турганига қаранг: шу кичик машқ юклаш, очиш ва юклаб олиш орасидаги фарқни кўрсатади.
Кўп бериладиган саволлар
Булутли хотира интернетсиз ишлайдими?
Олдиндан қурилмага сақланган ёки интернетсиз фойдаланиш учун тайёрланган файлни тармоқсиз очиш мумкин. Аммо янги файл юклаш ва бошқа қурилмадаги ўзгаришларни олиш учун интернет керак. Фақат файл номи кўриниб туриши унинг тўлиқ нусхаси қурилмада борлигини билдирмайди.
Телефондаги расмни ўчирсам, булутдаги нусхаси ҳам ўчадими?
Бу хизмат ва синхронлаш созламаларига боғлиқ. Айрим ҳолларда ўчириш бошқа қурилмалар ҳамда интернетдаги нусхага ҳам таъсир қилади. Керакли расмларни ўчиришдан олдин огоҳлантириш матнини ўқинг ва сақланадиган нусхани текширинг.
Бошқалар менинг файлларимни кўра оладими?
Бу ҳисоб ҳимояси ва файлга берилган улашиш рухсатларига боғлиқ. Кимларга кириш берилганини текширинг, кераксиз рухсатларни олиб ташланг ва шахсий файллар ҳаволасини ҳаммага тарқатманг. Паролингизни билган одам ҳисобингизга кириши мумкин.
Телефон йўқолса, файлларимни қайта очсам бўладими?
Хизматга тўлиқ юкланган файлларни бошқа қурилмадан ҳисобингизга кириб очишингиз мумкин. Фақат телефоннинг ўзида қолган файллар эса у ерда бўлмайди. Муҳим ҳужжатни юклагач, ҳисобингиздаги нусха очилишини текшириб қўйинг.