Geografiya 8-sinf test to’plami tabiiy boyliklar, aholi, xo’jalik tarmoqlari va xarita bilan ishlashga oid 20 ta savoldan iborat. Savollar 8-sinf o’quvchilarining mustaqil mashqi uchun tuzilgan; har birida bitta to’g’ri javob bor. Avval variantlarni daftaringizga belgilang, so’ng oxirgi qismdagi javoblar jadvali orqali o’zingizni tekshiring.
Geografiya 8-sinf test savollari
Dastlab tanish tushunchalar so’raladi, keyin hisoblash va vaziyatni tahlil qilishga o’tasiz. Hisobli topshiriqlardagi sonlar mashq uchun berilgan, ular muayyan hududning haqiqiy ko’rsatkichlari emas.
| № | Savol va javob variantlari |
|---|---|
| 1 | O’zbekistonning poytaxti qaysi shahar? A) Toshkent B) Samarqand C) Buxoro D) Namangan |
| 2 | Quyidagi faoliyatlardan qaysi biri qishloq xo’jaligiga kiradi? A) Avtomobil yig’ish B) Paxta yetishtirish C) Elektr energiyasi ishlab chiqarish D) Ko’mir qazib olish |
| 3 | Xaritadagi shartli belgilar izohi sizga nimani tushunishga yordam beradi? A) Xarita qog’ozining qalinligini B) Xaritani bosib chiqarish xarajatini C) Belgilar qanday obyektlarni ifodalashini D) Xarita muallifining yoshini |
| 4 | Misollardan qaysi biri moddiy mahsulot tayyorlash emas, xizmat ko’rsatishga tegishli? A) G’isht ishlab chiqarish B) Bug’doy yetishtirish C) Mato to’qish D) Yo’lovchi tashish |
| 5 | Paxta ipi ishlab chiqaradigan korxona uchun asosiy xomashyoni belgilang. A) Temir rudasi B) Paxta tolasi C) Ohaktosh D) Tabiiy gaz |
| 6 | Quyidagi energiya manbalaridan qaysi biri qayta tiklanuvchi manbaga kiradi? A) Neft B) Ko’mir C) Quyosh nuri D) Tabiiy gaz |
| 7 | Masshtabi 1:100 000 bo’lgan xaritada ikki nuqta orasidagi masofa 3 santimetr. Joydagi to’g’ri chiziqli masofa qancha? A) 300 metr B) 30 kilometr C) 300 kilometr D) 3 kilometr |
| 8 | Urbanizatsiya tushunchasiga qaysi ta’rif mos keladi? A) Shaharlar rivoji va shahar aholisi ulushining ortishi B) Faqat qishloq ekin maydonlarining kengayishi C) Yer osti boyliklarini qazib olish D) Tovarlarni boshqa mamlakatga sotish |
| 9 | Traktor ishlab chiqaradigan zavod sanoatning qaysi tarmog’iga kiradi? A) Oziq-ovqat sanoatiga B) To’qimachilik sanoatiga C) Mashinasozlikka D) Yoqilg’i sanoatiga |
| 10 | Yog’in kam tushadigan joylarda sug’orishning asosiy vazifasi nima? A) Havodagi kislorod miqdorini ko’paytirish B) Yer ostidagi rudani yuzaga chiqarish C) Shamol yo’nalishini o’zgartirish D) Ekinning suvga ehtiyojini qoplash |
| 11 | Quruqlik bo’ylab relslar ustida katta hajmdagi yuklarni tashiydigan transport turini toping. A) Temiryo’l transporti B) Havo transporti C) Quvur transporti D) Dengiz transporti |
| 12 | Mahalliy korxona tayyorlagan mahsulotini boshqa mamlakatdagi xaridorga sotdi. Bu savdo qanday ataladi? A) Import B) Eksport C) Ichki chakana savdo D) Mahalliy ayirboshlash |
| 13 | Korxona ishlab chiqarish uskunasini xorijdan sotib oldi. Ushbu holat qaysi tushunchaga mos? A) Eksport B) Ichki yuk tashish C) Mahalliy ishlab chiqarish D) Import |
| 14 | Mashqdagi hududda 12 000 kishi yashaydi, uning maydoni 40 kvadrat kilometr. Aholining o’rtacha zichligi qancha? A) Har kvadrat kilometrga 300 kishi B) Har kvadrat kilometrga 30 kishi C) Har kvadrat kilometrga 480 kishi D) Har kvadrat kilometrga 3 000 kishi |
| 15 | Tez buziladigan mevalarni qayta ishlaydigan korxonani bog’larga yaqin joylashtirishning bevosita afzalligi nima? A) Mevalar zavodga yetguncha og’irlashadi B) Xomashyoni tashish vaqti qisqaradi C) Mevalarni saralashga ehtiyoj qolmaydi D) Tayyor mahsulotni qadoqlash shart bo’lmaydi |
| 16 | Suvni o’simlik ildizi atrofiga oz-ozdan yetkazadigan sug’orish usulini belgilang. A) Dalani yoppasiga suvga bostirish B) Yomg’irlatib sug’orish C) Tomchilatib sug’orish D) Egatlar bo’ylab suv oqizish |
| 17 | Tog’li hududda yo’l qurish nega tekislikdagiga qaraganda murakkabroq bo’lishi mumkin? A) Nishabliklar va balandlik farqlari yo’l o’tkazishni qiyinlashtiradi B) Tog’larda masofani o’lchab bo’lmaydi C) Tog’ yonbag’irlari doim tekis bo’ladi D) Tog’larda transportga ehtiyoj bo’lmaydi |
| 18 | Gidroelektr stansiyasi elektr energiyasi olishda bevosita nimadan foydalanadi? A) Ko’mirning yonishidan B) Quyosh nurining panelga tushishidan C) Oqayotgan yoki balandlikdan tushayotgan suv energiyasidan D) Neftni qayta ishlashdan |
| 19 | Shartli xo’jalik 80 tonna mahsulot yetishtirdi. Shundan 20 tonnasi meva bo’lsa, mevaning jami mahsulotdagi ulushi qancha? A) 20 foiz B) 25 foiz C) 40 foiz D) 60 foiz |
| 20 | Hududning xo’jalikdagi ixtisoslashuvi deganda nima tushuniladi? A) Barcha hududlarning aynan bir xil mahsulot yetishtirishi B) Hududning boshqa joylar bilan savdoni to’xtatishi C) Barcha ishchilarning bir kasbni egallashi D) Hududda qulay sharoitga mos ayrim ishlab chiqarish yo’nalishlarining rivojlanishi |
Hisoblash va tahlil talab qiladigan savollar
Quyidagi izohlarni javoblaringizni belgilab bo’lgach oching. Ular faqat to’g’ri variantni emas, unga qanday yo’l bilan kelishni ham ko’rsatadi.
Xaritadagi masofa joydagi masofaga qanday aylantiriladi?
Javobni ko’rish
7-savolda to’g’ri javob — D). Masshtab xaritadagi masofa joydagi masofadan necha marta kichraytirilganini bildiradi: 1 santimetr joyda 100 000 santimetrga, ya’ni 1 kilometrga teng. Demak, 3 santimetr 3 kilometr bo’ladi. Hisoblashdan oldin o’lchov birliklarini bir xil ko’rinishga keltiring.
Aholi zichligini hisoblashda qaysi amal bajariladi?
Javobni ko’rish
14-savolning javobi — A): aholi soni hudud maydoniga bo’linadi. Bu yerda 12 000 : 40 = 300 chiqadi. Natija har kvadrat kilometrga o’rtacha nechta kishi to’g’ri kelishini bildiradi; odamlar hududning barcha joyida aynan bir xil zichlikda yashaydi degani emas.
Suv elektr energiyasini qanday hosil qilishga yordam beradi?
Javobni ko’rish
18-savolda C) varianti to’g’ri. Harakatdagi suv turbinani, ya’ni suv kuchi bilan aylanadigan qurilmani harakatga keltiradi. Turbinaga ulangan generator elektr energiyasini hosil qiladi. Savolni yechishda stansiya nomini yodlashdan ko’ra, uning qaysi energiya manbasiga tayanishini ajrating.
Ixtisoslashuvni oddiy misolda qanday tushunish mumkin?
Javobni ko’rish
20-savolda to’g’ri javob — D). Masalan, meva yetishtirishga sharoiti qulay hududda bog’dorchilik va mevani qayta ishlash rivojlanishi mumkin. Bu yerda boshqa faoliyatlar yo’qolib ketmaydi. Ixtisoslashuv hudud xo’jaligida ayrim yo’nalishlar ko’proq rivojlanganini anglatadi.
To’g’ri javoblar
Har bir mos kelgan javob uchun bir ball qo’ying. Xato chiqqan savolda faqat harfni almashtirmang: izohni o’qib, tanlagan variantingiz nega mos kelmaganini ham tushuntirib ko’ring.
| № | Javob | Qisqa izoh |
|---|---|---|
| 1 | A) Toshkent | Toshkent — O’zbekistonning poytaxti. |
| 2 | B) Paxta yetishtirish | Paxta yetishtirish qishloq xo’jaligining dehqonchilik yo’nalishiga kiradi. |
| 3 | C) Belgilar ifodalagan obyektlar | Shartli belgilar izohi xaritadagi tasvirlarni tushunishga yordam beradi. |
| 4 | D) Yo’lovchi tashish | Yo’lovchi tashishda buyum tayyorlanmaydi, kishilarga transport xizmati ko’rsatiladi. |
| 5 | B) Paxta tolasi | Paxta tolasi qayta ishlanib, undan paxta ipi olinadi. |
| 6 | C) Quyosh nuri | Quyosh energiyasi ko’mir va neft kabi qazib olinadigan yoqilg’i zaxirasiga tayanmaydi. |
| 7 | D) 3 kilometr | Berilgan masshtabda xaritadagi har santimetr joydagi bir kilometrga teng. |
| 8 | A) Shaharlar rivoji va shahar aholisi ulushining ortishi | Urbanizatsiya shaharlarning rivojlanishi va aholining shaharlarda ko’proq to’planishi bilan bog’liq. |
| 9 | C) Mashinasozlik | Traktor mashina bo’lgani uchun uni ishlab chiqarish mashinasozlikka kiradi. |
| 10 | D) Ekinning suvga ehtiyojini qoplash | Sug’orish yog’in bilan yetarli kelmagan suvni ekinga yetkazib beradi. |
| 11 | A) Temiryo’l transporti | Yuk poyezdlari relslar orqali harakatlanadi. |
| 12 | B) Eksport | Mahsulotni boshqa mamlakatga sotish eksport deyiladi. |
| 13 | D) Import | Xorijdan mahsulot yoki uskuna sotib olib kirish import deyiladi. |
| 14 | A) Har kvadrat kilometrga 300 kishi | 12 000 kishini 40 kvadrat kilometrga bo’lganda 300 chiqadi. |
| 15 | B) Tashish vaqti qisqaradi | Bog’ bilan korxona orasidagi masofa yaqin bo’lsa, mevani tezroq yetkazish mumkin. |
| 16 | C) Tomchilatib sug’orish | Bu usul suvni o’simlik ildizi atrofiga tomchilab yetkazadi. |
| 17 | A) Nishabliklar va balandlik farqlari | Tog’ relyefi, ya’ni yer yuzasining notekis shakllari yo’l yo’nalishini tanlashni murakkablashtiradi. |
| 18 | C) Suv energiyasi | Gidroelektr stansiyasida suv harakati turbina orqali elektr olishga xizmat qiladi. |
| 19 | B) 25 foiz | 20 : 80 × 100 = 25 foiz bo’ladi. |
| 20 | D) Qulay sharoitga mos yo’nalishlarning rivojlanishi | Ixtisoslashuv hududning sharoiti va imkoniyatlariga mos xo’jalik yo’nalishlari bilan bog’liq. |
Natijangizni baholang
Bu mezonlar mustaqil mashq uchun berilgan, ular maktabdagi rasmiy bahoning o’rnini bosmaydi.
- 0–9 ta to’g’ri javob — asoslarni mustahkamlang. Xo’jalik tarmoqlari, eksport va import tushunchalarini takrorlang; har biriga kundalik hayotdan bittadan misol toping.
- 10–15 ta to’g’ri javob — asosiy tushunchalarni bilasiz. Xatolaringizni mavzularga ajrating, ayniqsa masshtab, zichlik va ulushni hisoblashni yana mashq qiling.
- 16–20 ta to’g’ri javob — mavzularni yaxshi o’zlashtirgansiz. Endi tanlagan javobingizni variantlarga qaramasdan izohlashga urinib ko’ring.
Ko’p beriladigan savollar
Bu test 8-sinf geografiyasining barcha mavzularini qamrab oladimi?
Yo’q, savollar ayrim asosiy tushuncha va ko’nikmalarni mashq qilish uchun tanlangan. Nazorat ishiga tayyorlanayotganda darsligingizdagi mavzular, xaritalar va o’qituvchi bergan topshiriqlarni ham takrorlang.
Hisoblash savollarida kalkulyatordan foydalanish kerakmi?
Bu topshiriqlarni oddiy yozma hisob bilan yechish mumkin. Avval amalni o’zingiz bajaring, keyin natijani kalkulyatorda tekshirsangiz, hisobdagi xatoni topish osonlashadi.
Geografiya 8-sinf test savollarini qayta yechish foydalimi?
Ha, lekin javob harflarini eslab qolish bilan cheklanmang. Qayta ishlaganda variantlarni yopib, javobni va uning sababini o’z so’zlaringiz bilan ayting; shunda tushunmagan joyingiz aniqroq ko’rinadi.