Geografiya 6-sinf test savollari javoblari bilan berilgan bu to’plam 20 ta topshiriqdan iborat bo’lib, oltinchi sinf o’quvchilari uchun mo’ljallangan. Har bir savolda bitta to’g’ri javob bor. Avval variantlaringizni daftarga yozing, keyin ularni savollardan so’ng berilgan javoblar bilan solishtiring.
6-sinf geografiyasi bo’yicha test savollari
- Globus nimani tasvirlaydi?
A) Yerning kichraytirilgan sharsimon modelini
B) Yer yuzasining tekislikdagi chizmasini
C) Bir xonaning yuqoridan ko’rinishini
D) Faqat osmondagi yulduzlar joylashuvini - Ufq deb nimaga aytiladi?
A) Xaritaning chetini o’rab turgan chiziqqa
B) Tog’ning eng baland qismiga
C) Osmon bilan yer tutashgandek ko’rinadigan chegaraga
D) Daryoning dengizga quyiladigan joyiga - Quyosh odatda ufqning qaysi tomonida botadi?
A) Sharq tomonida
B) G’arb tomonida
C) Shimol tomonida
D) Janub tomonida - Ekvator Yer sharini qanday yarimsharlarga ajratadi?
A) Sharqiy va g’arbiy yarimsharlarga
B) Quruqlik va suv yarimsharlariga
C) Yozgi va qishki yarimsharlarga
D) Shimoliy va janubiy yarimsharlarga - Yer o’qi uning yuzasi bilan kesishadigan nuqtalar nima deb ataladi?
A) Meridianlar
B) Qutblar
C) Parallellar
D) Materiklar - Okean suvini daryo suvidan ajratib turadigan asosiy belgilardan biri nima?
A) Unda erigan tuzlarning ko’pligi
B) Uning doimo muz holatida bo’lishi
C) Unda tuzlar umuman bo’lmasligi
D) Uning faqat yer ostida uchrashi - Daryoning boshqa daryo, ko’l yoki dengizga quyiladigan joyi qanday ataladi?
A) Manba
B) Irmoq
C) Suvayirg’ich
D) Quyilish joyi - Relyef so’zi nimani anglatadi?
A) Bir joyning ob-havo holatini
B) Havo tarkibidagi namlikni
C) Yer yuzasidagi baland-pastliklar shakllarini
D) Daryo suvining haroratini - Yerni o’rab turgan havo qobig’i qanday nomlanadi?
A) Atmosfera
B) Gidrosfera
C) Litosfera
D) Biosfera - Quyidagi hodisalardan qaysi biri atmosfera yog’iniga kiradi?
A) Shamol
B) Tuman
C) Bulut
D) Qor - Iqlimni ob-havodan ajratib turadigan belgi qaysi?
A) Faqat bir kunlik haroratni ifodalashi
B) Faqat shamol yo’nalishini ko’rsatishi
C) Joyning ko’p yillik ob-havo xususiyatlarini ifodalashi
D) Bir soat ichidagi bulutlilikni ko’rsatishi - Havo haroratini o’lchash uchun qaysi asbobdan foydalaniladi?
A) Barometrdan
B) Termometrdan
C) Kompasdan
D) Yog’in o’lchagichdan - Geografik kenglik nimaga nisbatan aniqlanadi?
A) Boshlang’ich meridianga nisbatan sharq yoki g’arbga
B) Dengiz sathiga nisbatan yuqori yoki pastga
C) Eng yaqin qutbga nisbatan sharq yoki g’arbga
D) Ekvatorga nisbatan shimol yoki janubga - Geografik uzunlik nimaga nisbatan aniqlanadi?
A) Ekvatorga nisbatan shimol yoki janubga
B) Boshlang’ich meridianga nisbatan sharq yoki g’arbga
C) Dengiz sathiga nisbatan yuqori yoki pastga
D) Tog’ cho’qqisiga nisbatan shimol yoki janubga - Xarita masshtabi 1:100 000 bo’lsa, undagi 2 santimetr masofa joyda qancha bo’ladi?
A) 2 kilometr
B) 200 metr
C) 20 kilometr
D) 200 kilometr - Bir xil balandlik oralig’ida chizilgan gorizontallar xaritada bir-biriga yaqin joylashsa, yonbag’ir qanday bo’ladi?
A) Yotiq
B) Mutlaqo tekis
C) Tik
D) Albatta botiq - Kun va tunning almashinishiga nima sabab bo’ladi?
A) Oyning Yer atrofida aylanishi
B) Yerning o’z o’qi atrofida aylanishi
C) Bulutlarning Quyoshni to’sishi
D) Yer bilan Quyosh orasidagi masofaning o’zgarishi - Yil fasllari almashinishining asosiy sababi qaysi?
A) Yerning faqat o’z o’qi atrofida aylanishi
B) Oyning shakli o’zgarib ko’rinishi
C) Yer o’qining qiyaligi va Yerning Quyosh atrofida aylanishi
D) Shamollarning yil davomida yo’nalishini o’zgartirishi - Bir xil geografik kenglikdagi ikki joydan biri ikkinchisidan sharqroqda joylashgan. Mahalliy quyosh vaqti haqida qaysi fikr to’g’ri?
A) G’arbdagi joyda mahalliy quyosh vaqti oldinda bo’ladi
B) Ikkala joyning mahalliy quyosh vaqti doimo bir xil bo’ladi
C) Mahalliy quyosh vaqti faqat joyning balandligiga bog’liq bo’ladi
D) Sharqdagi joyda mahalliy quyosh vaqti oldinda bo’ladi - Xaritadagi nuqta 20 daraja janubiy kenglik va 30 daraja g’arbiy uzunlikda joylashgan. U qaysi yarimsharlarda?
A) Janubiy va g’arbiy yarimsharlarda
B) Shimoliy va g’arbiy yarimsharlarda
C) Janubiy va sharqiy yarimsharlarda
D) Shimoliy va sharqiy yarimsharlarda
To’g’ri javoblar
- A) Globus Yerning kichraytirilgan sharsimon modeli bo’lib, unda quruqlik va suv havzalari tasvirlanadi.
- C) Ufq — kuzatuvchiga osmon bilan yer tutashgandek ko’rinadigan chegara.
- B) Quyosh ufqning g’arb tomonida botadi, ammo botish nuqtasi fasllarga qarab siljiydi.
- D) Ekvator Yer sharini shimoliy va janubiy yarimsharlarga ajratadigan tasavvuriy chiziqdir.
- B) Yerning tasavvuriy aylanish o’qi uning yuzasi bilan shimoliy va janubiy qutblarda kesishadi.
- A) Okean suvida erigan tuzlar ko’p bo’lgani uchun u odatda daryo suvidan sho’rroq bo’ladi.
- D) Daryo boshqa suv havzasiga qo’shiladigan joy uning quyilish joyi deb ataladi.
- C) Relyef yer yuzasidagi tog’, tekislik, botiq kabi baland-pastlik shakllarini bildiradi.
- A) Atmosfera — Yerni o’rab turgan havo qobig’i.
- D) Qor bulutlardan yer yuzasiga tushadigan qattiq holatdagi atmosfera yog’inidir.
- C) Iqlim muayyan joydagi ob-havoning ko’p yillar davomida kuzatiladigan xususiyatlarini ifodalaydi.
- B) Termometr haroratni o’lchaydi, shu sababli undan havo haroratini aniqlashda foydalaniladi.
- D) Geografik kenglik nuqtaning ekvatordan shimolda yoki janubda joylashuvini darajalarda ko’rsatadi.
- B) Geografik uzunlik nuqtaning boshlang’ich meridiandan sharqda yoki g’arbda joylashuvini darajalarda ko’rsatadi.
- A) Bu masshtabda xaritadagi 1 santimetr joyda 1 kilometrga teng, demak, 2 santimetr 2 kilometr bo’ladi.
- C) Gorizontallar, ya’ni teng balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar yaqinlashsa, balandlik qisqa masofada o’zgaradi va yonbag’ir tik bo’ladi.
- B) Yer o’z o’qi atrofida aylanganda uning turli qismlari navbat bilan Quyoshga qaraydi va kun-tun almashadi.
- C) Yer o’qining qiyaligi va Quyosh atrofidagi harakati tufayli yarimsharlarga tushadigan yorug’lik hamda issiqlik yil davomida o’zgaradi.
- D) Yer g’arbdan sharqqa aylangani uchun sharqdagi joyda mahalliy quyosh vaqti oldinda bo’ladi.
- A) Janubiy kenglik nuqtaning ekvatordan janubda, g’arbiy uzunlik esa boshlang’ich meridiandan g’arbda ekanini bildiradi.
Testdan darsda va uyda qanday foydalanish mumkin?
Javoblarni oldindan ko’rmang. Har bir tanlov yoniga qisqa sabab yozsangiz, mavzuni tushunganingiz bilan taxmin qilganingizni ajrata olasiz.
- Darsda: savollarni mustaqil yeching, so’ng juftlikda tanlovlaringizni tushuntiring; fikrlar farq qilsa, darslik yoki xaritadan dalil toping.
- O’yinda: navbat bilan savol o’qing va barcha ishtirokchilar javobini belgilagach, to’g’ri variantni oching; xato qilgan odam ham izoh berishda qatnashsin.
- Oilada: globus yoki xaritadan ekvator, qutblar va yo’nalishlarni ko’rsating; boladan javob harfini emas, uning sababini so’rang.
Masalan, Aziz masshtab savolida adashsa, unga darhol javobni aytish o’rniga santimetrni metrga aylantirib yozishni taklif qiling. Hisobning qaysi bosqichida xato ketgani shunda ko’rinadi.
Natijangizni baholang
0–9 ta to’g’ri javob: asosiy tushunchalarni yana mustahkamlang; globus, ufq, Yer qobiqlari va yo’nalishlardan boshlang. 10–15 ta to’g’ri javob: tayanch bilimlaringiz bor; xato chiqqan mavzularni ajratib, ayniqsa kenglik, uzunlik va masshtabni mashq qiling. 16–20 ta to’g’ri javob: mavzularni yaxshi tushungansiz; endi tanlagan variantlaringiz sababini xarita yoki chizma yordamida izohlab ko’ring.
Natija maktab bahosi emas. To’g’ri chiqqan, lekin taxmin bilan belgilangan savollarni ham qayta ko’rib chiqing: ular qaysi bilimni hali mustahkamlash kerakligini ko’rsatadi.
Ko’p beriladigan savollar
Bu savollarni oltinchi sinfning istalgan paytida yechsa bo’ladimi?
Ha, lekin hali o’tilmagan mavzular uchrashi mumkin. Darsda o’rganmagan savolingizni alohida belgilang va mavzu tushuntirilgach, unga qayting.
Geografiya 6-sinf test savollariga tayyorlanishda nimalar kerak?
Darslik, daftar va xarita yoki globus yetarli. Yo’nalish hamda koordinatalarni xaritada ko’rsatib, masshtabga oid hisoblarni esa daftarda yozib mashq qiling.
Kenglik bilan uzunlikni adashtirmaslik uchun nima qilish kerak?
Kenglikni ekvator bilan, uzunlikni boshlang’ich meridian bilan bog’lab eslang. Xarita ustida avval nuqtaning shimolda yoki janubda, keyin sharqda yoki g’arbda ekanini ayting.