Китобхонлик викторинаси бутун оила учун китоблар, ўқиш ва адабий тушунчаларга оид 30 та саволни жавоблари билан тақдим этади. Икки жамоага бўлиниб, саволларни навбат билан ўқинг ва ҳар бир тўғри жавобга келишилган баллни беринг. Жавобларни олдиндан очманг: уларни иштирокчилар фикрини айтгандан кейин текширинг.
Китобхонлик викторинаси жавоблари билан
Саволлар уч турга ажратилган. Дастлаб китобнинг қисмлари ва таниш тушунчалар сўралади, кейин адабиёт дарсларида учрайдиган атамаларга ўтилади. Кичик ёшдаги болалар қатнашса, мураккаб саволларни катталар билан маслаҳатлашиб ечишга рухсат беринг.
1-тур: осон саволлар
- Китобларни ўқиш учун олиб туриш ва кейин қайтариб топшириш мумкин бўлган жой нима деб аталади?
Жавобни кўриш
Кутубхона.
- Китоб ёки бошқа бир асарни яратган кишини умумий ном билан ким деймиз?
Жавобни кўриш
Муаллиф.
- Китобдаги бўлимлар номи ва улар бошланадиган саҳифалар кўрсатилган рўйхат қандай аталади?
Жавобни кўриш
Мундарижа.
- Китоб варақларини ташқи томондан ўраб, уларни асрашга ёрдам берадиган қисми нима?
Жавобни кўриш
Муқова.
- Матннинг тепасига ёзилиб, унинг номини билдирадиган сўз ёки сўз бирикмаси нима дейилади?
Жавобни кўриш
Сарлавҳа.
- Ўқишни тўхтатган саҳифани тез топиш учун варақлар орасига қўйиладиган буюм нима?
Жавобни кўриш
Хатчўп.
- Сеҳрли буюмлар ва хаёлий воқеалар учрайдиган халқ оғзаки ижоди жанри қандай аталади?
Жавобни кўриш
Эртак.
- Мисраларга бўлиниб, оҳанг ва ритм билан ёзиладиган адабий матннинг таниш тури нима?
Жавобни кўриш
Шеър.
- Сўзларнинг маъноси, ёзилиши ёки таржимасини топишга ёрдам берадиган китоб қандай номланади?
Жавобни кўриш
Луғат.
- Китоб ўқийдиган кишини шу машғулотига қараб қандай сўз билан атаймиз?
Жавобни кўриш
Китобхон.
2-тур: ўртача саволлар
- Шеърий мисраларга бўлинмай, одатий гаплар билан ёзилган бадиий нутқ шакли нима дейилади?
Жавобни кўриш
Наср.
- Шеърий нутқни насрдан ажратиб аташ учун ишлатиладиган адабий атама қайси?
Жавобни кўриш
Назм.
- Асарда икки кишининг ўзаро суҳбатини ифодаловчи нутқ шакли қандай аталади?
Жавобни кўриш
Диалог.
- Қаҳрамоннинг суҳбатдоши жавоб бермасдан давом этадиган якка нутқи нима деб аталади?
Жавобни кўриш
Монолог.
- Ижодкор асарларига ўз исми ўрнига қўядиган ижодий ном қандай аталади?
Жавобни кўриш
Тахаллус.
- Асарни мазмунини сақлаган ҳолда бир тилдан бошқа тилга ўгирадиган киши ким?
Жавобни кўриш
Таржимон.
- Кўпинча ҳайвонлар тимсолида инсон хулқини тасвирлаб, ибратли фикр берадиган кичик асар жанри нима?
Жавобни кўриш
Масал.
- Нарса ёки ҳодисани белгилар орқали яшириб тасвирлайдиган, жавобини топиш талаб қилинадиган жанр қайси?
Жавобни кўриш
Топишмоқ.
- Халқ тажрибасидан келиб чиққан, қисқа ва тугал ибратли фикр билдирадиган жанр нима?
Жавобни кўриш
Мақол.
- Асар воқеаларининг марказида турадиган асосий образ қандай аталади?
Жавобни кўриш
Бош қаҳрамон.
3-тур: қийин саволлар
- Бир нарсани бошқасига ўхшатиб тасвирлаш, масалан, юзни ойга қиёслаш санъати нима дейилади?
Жавобни кўриш
Ташбеҳ.
- Жонсиз нарсага инсон ҳаракати ёки ҳолатини бериш, масалан, шамолни сўзлатиш қандай аталади?
Жавобни кўриш
Жонлантириш.
- Белги ёки ҳолатни атайлаб кучайтириб, аслидан ортиқ даражада тасвирлаш санъати нима?
Жавобни кўриш
Муболаға.
- Қарама-қарши тушунчаларни ёнма-ён қўйиб, фикрни таъсирли ифодалаш санъати қандай аталади?
Жавобни кўриш
Тазод.
- Шеър мисраларидаги сўзларнинг оҳангдош бўлиб келишини билдирадиган атама қайси?
Жавобни кўриш
Қофия.
- Шеърда қофиядан кейин айнан такрорланиб келадиган сўз ёки сўзлар бирикмаси нима дейилади?
Жавобни кўриш
Радиф.
- Шеърда мазмун ва оҳанг жиҳатидан бирлашган мисралар гуруҳи қандай аталади?
Жавобни кўриш
Банд.
- Бадиий асардаги ўзаро боғланган воқеалар тизимини қайси адабий атама билан ифодалаймиз?
Жавобни кўриш
Сюжет.
- Асар ёки боб бошида унинг мазмунига мос келтириладиган қисқа иқтибос нима дейилади?
Жавобни кўриш
Эпиграф.
- Китобнинг мавзуси ва мазмуни ҳақида қисқача маълумот берадиган таништирув матни қандай аталади?
Жавобни кўриш
Аннотация.
Викторинани қандай ўтказиш мумкин
- Жамоаларни тенглаштиринг. Болалар ва катталарни аралаштириб тақсимланг. Масалан, Азиз билан бувиси бир жамоада, Малика билан акаси бошқа жамоада қатнашиши мумкин. Шунда жавоб излашга ҳамма қўшилади.
- Вақтни олдиндан келишинг. Масалан, ҳар саволга ярим дақиқа ажратинг, мураккаб турда эса бироз кўпроқ вақт беринг. Бошловчи саволни шошмасдан ўқисин; тушунарсиз жойини жавобга ишора қилмасдан такрорласин.
- Балларни ёзиб боринг. Китобхонлик викторинаси учун осон турда бир, ўртача турда икки, қийин турда уч балл беришни танлашингиз мумкин. Хато жавоб учун балл айирмаслик болаларни яна уриниб кўришга ундайди.
- Жавоб бериш навбатини сақланг. Ҳар гал бошқа иштирокчи жамоанинг жавобини айтсин. Мазмунан тўғри муқобил атамаларни ҳам қабул қилинг: масалан, ташбеҳ ўрнига ўхшатиш дейилса, жавобни тўғри деб белгиланг.
- Оддий совға тайёрланг. Хатчўп, дафтар ёки биргаликда ўқиш учун китоб танланг. Фақат ғолибни эмас, фикрини тушунтирган, шеригини тинглаган ва фаол қатнашганларни ҳам илиқ сўз билан рағбатлантиринг.
Кўп бериладиган саволлар
Бу саволлар кичик ёшдаги болаларга мосми?
Биринчи тур кичик ёшдаги болалар билан бошлаш учун қулайроқ. Кейинги турлардаги атамалар ҳали таниш бўлмаса, уларни катталар билан бир жамоага қўшинг ёки ўйинни дастлабки тур билан чекланг.
Жавобларни кўрсатмасдан қандай ўйнаш мумкин?
Жавобларни фақат бошловчи текширсин, иштирокчилар эса саволларни тинглаб жавоб берсин. Телефон битта бўлса, уни бошловчи ушлаб турсин ва жамоа жавобни айтмагунча ёпиқ бўлимни очмасин.
Жамоалар тенг балл олса, ғолиб қандай аниқланади?
Тенг балл олган жамоаларни биргаликда ғолиб деб эълон қилиш мумкин. Агар битта ғолиб керак бўлса, ўйиндан олдин учинчи турдаги тўғри жавоблари кўпроқ жамоага устунлик беришга келишиб олинг.