Tabiat haqida topishmoqlar bolalar va butun oila uchun: ularni uyda, sayrda yoki yo’lda aytish mumkin. Bir kishi topishmoqni o’qisin, qolganlar javobni topsin; kerak bo’lsa, kichik ishora bering.
Tabiat haqida topishmoqlar
- Ertalab ufqdan bosh ko’tarar,
Olamga yorug’lik sochar.
Javobni ko’rish
Quyosh
- Kechasi osmonda ko’rinar,
Ba’zan dumaloq, ba’zan yarim bo’lar.
Javobni ko’rish
Oy
- Tun osmonida miltillaydi,
Uzoqdan mayda chiroqday ko’rinadi.
Javobni ko’rish
Yulduz
- Osmonda suzib yuradi,
Oppoq bo’lib, ba’zan yomg’ir olib keladi.
Javobni ko’rish
Bulut
- Tomchilari yerga tushar,
Yo’l va tomlarni nam qilar.
Javobni ko’rish
Yomg’ir
- Qishda osmondan uchib tushar,
Yerga oppoq ko’rpa yopar.
Javobni ko’rish
Qor
- Ko’rinmaydi, ammo sezilar,
Shoxlarni tebratib, yuzni silab o’tar.
Javobni ko’rish
Shamol
- Yomg’irdan keyin osmonda,
Rangli yoy bo’lib ko’rinar.
Javobni ko’rish
Kamalak
- Bulutlar orasida birdan chaqnaydi,
Osmonda yorqin iz qoldiradi.
Javobni ko’rish
Chaqmoq
- Yomg’irli kunda gumburlaydi,
Osmondan kelgan ovozdek yangraydi.
Javobni ko’rish
Momaqaldiroq
- Ildizi yerga mahkam kirar,
Shoxlarida qushlar qo’nib turar.
Javobni ko’rish
Daraxt
- Bahorda ochilib, rangga kirar,
Yoqimli hid taratib turar.
Javobni ko’rish
Gul
- Shoxda o’sar, yashil libos,
Kuz kelganda bo’lar sarg’ish tus.
Javobni ko’rish
Barg
- Manzili uzoq, yo’li egri,
Suvlari tinmay oqib borar.
Javobni ko’rish
Daryo
- Yer bag’ridan baland ko’tarilar,
Cho’qqisi bulutga yaqinlashar.
Javobni ko’rish
Tog’
- Qattiq bo’lar, yo’lda yotar,
Suvga tushsa ham erib ketmas.
Javobni ko’rish
Tosh
- Mayda donachadan tuzilgan,
Qirg’oqda yoki sahroda sochilgan.
Javobni ko’rish
Qum
- Tongda o’t ustida yaltirar,
Quyosh chiqqach, asta yo’qolar.
Javobni ko’rish
Shudring
- Oq pardadek yerga tushar,
Uzoqdagi narsani xira qilar.
Javobni ko’rish
Tuman
- Suv sovuqda qotib qolsa,
U sirpanchiq qattiq holga kirar.
Javobni ko’rish
Muz
- Juda kichik, yerga tushar,
Suv va quyosh bo’lsa, nihol chiqar.
Javobni ko’rish
Urug’
- Rang-barang qanoti bor,
Guldan gulga uchib borar.
Javobni ko’rish
Kapalak
- Gulga qo’nib, g’uvillab uchar,
Uyachasida shirin ne’mat saqlar.
Javobni ko’rish
Asalari
Kichkintoylar uchun oson topishmoqlar
- Qirg’oqlari bor, suvi tinch turar,
Daryoday oqib ketmaydi.
Javobni ko’rish
Ko’l
- Yerga yaqin bo’lib o’saman,
Yashil gilam bo’lib yoyilaman.
Javobni ko’rish
Maysa
- Yomg’irdan so’ng yerda ko’karar,
Bosh kiyimga o’xshash qalpog’i bo’lar.
Javobni ko’rish
Qo’ziqorin
- Yer ostidan suv chiqar,
Oqib, kichik jilg’a bo’lar.
Javobni ko’rish
Buloq
- O’simliklar ildiz otadigan joy,
Yumshoq bo’lsa, kovlash oson.
Javobni ko’rish
Tuproq
- O’tlar orasida sakraydi,
Issiq kunda chirillab sayraydi.
Javobni ko’rish
Chigirtka
- Yil bo’yi yashil turaman,
Ignadek barglarim bilan tanilaman.
Javobni ko’rish
Qarag’ay
Topishmoqlar bilan qanday o’ynash mumkin
- Navbat bilan ayting. Har bir kishi bittadan topishmoq tanlaydi. Boshqalar javob topguncha shoshirmay kuting.
- Uyda ishora bering. Masalan, javob tabiatdagi narsa ekanini yoki qaysi faslda ko’rinishini ayting. Javobning o’zini oshkor qilmang.
- Yo’lda o’ynang. Sayr paytida osmonga, daraxtlarga yoki suvga qarab, ularga mos topishmoqni eslang.
- Bolalar bilan almashing. Kattalar topishmoq aytsin, keyin bolalar o’zlari ham yangi topishmoq tuzib ko’rsin.
Ko’p beriladigan savollar
Topishmoq javobini darrov aytish kerakmi?
Yo’q, avval o’ylashga vaqt bering. Javob topilmasa, bitta qisqa ishora bilan yordam berishingiz mumkin.
Bolalar topishmoqni o’zlari tuza oladimi?
Ha, atrofidagi narsani kuzatib, uning rangi, shakli yoki harakatini tasvirlasin. Faqat javobning nomini topishmoq ichida aytmasin.
Bir topishmoqni qayta-qayta o’ynasa bo’ladimi?
Bo’ladi, ayniqsa bola javobni eslab qolmoqchi bo’lsa. Keyingi safar ishoralarni berkitib, topishmoqni yangi tartibda aytib ko’ring.